567.796 resultaten

De Tempeliers

De Britse historicus Dan Jones verhaalt in ‘De Tempeliers’ over de bloei en de ondergang van de kruisridders. In de 12e eeuw richtten negen ridders de Orde van de Tempeliers op. De broederschap moest de pelgrims in het Heilige Land beschermen. De pelgrims legden een gelofte van armoede en gehoorzaamheid af, en werden daardoor in 1129 erkend door de kerk. Verenigd onder het rode kruis trokken ze ten strijde in de naam van God. In 200 jaar ontwikkelden ze zich van pelgrims en kruismonniken tot ketters en bankiers. In ‘De Tempeliers’ vertelt Dan Jones op indrukwekkende en toegankelijke wijze over deze grootste religieuze militaire ridderorde ooit.

Katholiek in de Republiek

De zeven steden

‘Een fantastisch debuut van een talentvolle jonge auteur. Violet Moller brengt tot leven hoe kennis ons heeft weten te bereiken van de oudheid tot nu in een boek dat leest als een avonturenroman.’ Peter Frankopan, auteur van De zijderoutesEen schitterend onderzoek naar hoe kennis over de astronomie, wiskunde en geneeskunde sinds de oudheid is blijven bestaanDe zeven steden laat zien hoe de wetenschap zich heeft ontwikkeld tussen de klassieke oudheid en de renaissance; een periode die van groot belang is geweest voor ons huidige denken. We volgen de belangrijkste ideeën, de basis van de hedendaagse geneeskunde, wiskunde en astronomie, op een spannende reis die werd voortgedreven door een onverzadigbare nieuwsgierigheid naar de wereld.Violet Moller schetst de afgelegde route, langs zeven steden en over een periode van meer dan duizend jaar. We worden meegenomen naar het zesdeeeuwse Alexandrië en het negende-eeuwse Bagdad, naar het islamitische Córdoba en het katholieke Toledo, naar Salerno’s middeleeuwse medische school en Palermo, de hoofdstad van Sicilië met een levendige mix van culturen, en uiteindelijk naar Venetië, waar de drukpersen geometrie mogelijk maakten en zorgden dat de enorme hoeveelheid geschriften over het sterrenstelsel en de geneeskunde nog beter konden worden verspreid. Haar duizelingwekkende reisverslag geeft een genuanceerd en dynamisch beeld vanons gemeenschappelijke intellectuele erfgoed.De pers over De zeven steden‘Deze geschiedenis laat zien hoe klassieke ideeën overleefden. Fascinerend.’ The Times‘Mollers boek is veelomvattend. Ze beschrijft met veel passie hoe precair en onvoorspelbaar het proces van kennisoverdracht kan zijn.’ The Sunday Times‘Een rijk, levendig verslag, vol met kleurrijke personages uit het Oosten en Westen. En, net als de manuscripten waarvan Moller de routes traceert, zeer verhelderend.’ Tatler, Boek van de Week‘Nauwkeurig en enthousiast ontrafelt Violet Moller de ingewikkelde, fascinerende geschiedenis van kennis in zeven steden.’ Kirkus Reviews‘Een epische jacht naar de schat van kennis dwars door verschillende geloven en continenten.’ John Agard

1493

Van een volstrekt geïsoleerd werelddeel werd Amerika, na de ontdekking door Columbus, een continent dat in een mum van tijd verbindingen had met alle uithoeken van de aarde. De ontdekkingsreizen zorgden voor contacten tussen ecosystemen en samenlevingen die miljoenen jaren van elkaar gescheiden waren geweest. Charles Mann beschrijft de belangrijkste biologische gebeurtenis sinds het uitsterven van de dinosauriërs op meeslepende wijze. 'Boordevol interessante inzichten, wetenswaardigheden en onvoorziene, adembenemende ellende. NRC HANDELSBLAD 'Een uitermate rijk boek.' TROUW

Vrij!

Tussen juni 2019 en mei 2020 is het 75 jaar geleden dat de geallieerden de Tweede Wereldoorlog in hun voordeel beslisten en nazi-Duitsland versloegen. Europa was bevrijd, een gebeurtenis die sindsdien jaarlijks groot wordt gevierd. In dit historische jubileumjaar neemt het boektijdschrift Vrij! de lezer mee van de invasie in Normandië, in juni 1944, via de Slag om Arnhem van september 1944 naar de Duitse capitulatie in Wageningen, in mei 1945. Het vertelt het verhaal van een beslissend oorlogsjaar, waarin de vreugde van de bevrijding en het verdriet over de grote vernielingen en verliezen dicht bij elkaar lagen. Vrij! gaat over grote gebeurtenissen en wapenfeiten, en over de niet-gelijktijdige bevrijding van zuidelijk en noordelijk Nederland. De geschiedenis wordt vooral verteld in de vorm van persoonlijke verhalen: over een Engelandvaarder, een verzetsman, een krijgsgevangene. Ook aan de nasleep wordt aandacht besteed, met onder meer een artikel over de berging van de vele neergestorte vliegtuigen – vaak met de piloten er nog in. Op basis van dagboeken en archiefmateriaal schetst Vrij! het militaire verhaal van de bevrijding van Nederland in zijn volle breedte. Het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) is een gespecialiseerd kennis- en onderzoekscentrum dat een unieke militair-historische collectie beheert en toegankelijk maakt voor een breed publiek. Daarnaast publiceert het instituut wetenschappelijke studies en verzorgt het onderwijs en lezingen.

Missievaders

In ‘Missievaders’ biedt Mar Oomen een bijzonder perspectief op een onderbelichte bladzijde uit de koloniale geschiedenis: de hoogtijdagen van de katholieke missie. In 1933 stapte de grootvader van Oomen met zijn gezin op een boot vol missionarissen en missiezusters naar Nederlands-Indië. Hij was een van de velen die eropuit gingen met de intentie de wereld te verbeteren. Vlak voor en na de Tweede Wereldoorlog leverde Nederland verhoudingsgewijs de meeste missionarissen ter wereld. Behalve kerken en scholen bouwden ze ziekenhuizen en zorgden ze voor zieken en gewonden. Oomens vader, tropenarts, vloog in 1958 met vrouw en kind in een vliegtuig vol religieuzen naar Tanzania om daar hetzelfde te doen. Toen zij zich in de jaren zestig weer in Nederland vestigden, was alles anders. ‘Missie’ was een beladen begrip geworden. Oomens familiegeschiedenis vertelt het verhaal van mensen die met de beste bedoelingen de wereld in trokken maar ingehaald werden door de geschiedenis.

Vergeten verhalen

Vrijheid is niet vanzelfsprekend Wie vanuit de lucht inzoomt op Den Haag ziet een stad waar nog veel herinnert aan de Tweede Wereldoorlog. De bunkers in de duinen. De houten kruizen op de Waalsdorpervlakte. En de Atlantikwall die als een grote Duitse verdedigingslinie tegen een mogelijke invasie vanuit zee werd aangelegd. Als een open wond in onze stad. Nog steeds is die brede, ‘lege gordel’ dwars door de stad zichtbaar. Natuurlijk zijn er ook de vele monumenten zoals het Haags Herdenkingsmonument op het Carnegieplein vlakbij het Vredespaleis. Maar achter die plekken en monumenten schuilen de verhalen. Vele verhalen. Nog wonen er duizenden mensen in onze stad die de oorlog hebben meegemaakt. In dit boek treft u hun herinneringen aan. Ze kunnen het ons nog zelf vertellen. Maar de Hagenaars uit de oorlogsgeneratie ‘vertellen’ ook door middel van oude papieren en andere spullen die op zolders opduiken als zij bijvoorbeeld naar een verzorgingshuis vertrekken en hun oude huis moeten achterlaten. Hun herinneringen in dit boek worden doorgegeven aan jongeren. Hagenaar Johan van der Hoeven, inmiddels gepensioneerd conservator van Museum Rotterdam 40-45 NU, publiceerde in 2017 het boek Vergeten Verhalen - 100 Rotterdamse oorlogsherinneringen. ‘Zo’n boek over Den Haag moest er ook gewoon komen’, aldus Van der Hoeven. ‘Den Haag is een schatkamer aan indrukwekkende oorlogsverhalen.’ Haags historicus Willem Post: ‘Er komt een moment dat de stemmen van de Hagenaars van toen verstommen. Maar in dit boek zijn hun herinneringen blijvend. Jonge mensen kunnen tot in lengte van dagen die verhalen tot zich nemen. Vrijheid is niet vanzelfsprekend. Dit boek draagt er hopelijk toe bij dat we ons daar voortdurend bewust van zijn.’ 100 Haagse oorlogsherinneringen levert een indrukwekkende verzameling van aangeboden persoonlijke verhalen op. Voor dit boek werden Engelandvaarder Rudi Hemmes, schrijfster Yvonne Keuls en rabbijn Awraham Soetendorp geïnterviewd. Rudi Hemmes, een 96-jarige oud-Engelandvaarder die als lid van de Prinses Irene Brigade deelnam aan de bevrijding van ons land, zei laatst het volgende: ‘Ik voel me verantwoordelijk om door te geven aan jongere generaties dat je in verzet moet komen als het nodig is.’

Sporen van Six in Lisse

De Nederlandse familie Six behoorde eeuwenlang tot de elite van de maatschappij. Over de verschillende generaties Jan Six is veel geschreven. Over de drie generaties Pieter Six is weinig bekend. Wie waren zij en welke sporen hebben zij achtergelaten in Lisse? Ze maakten deel uit van de vroedschap van Amsterdam, werden advocaat, burgemeester en bewindhebber van de VOC. Dankzij erfenissen zat Pieter Six I goed in de slappe was. Hij bleek in 1674 rijker te zijn dan zijn broer Jan. De generaties Pieter Six hadden vanaf 1640 een hofstede met landerijen in Lisse. Dat verrijkten zij in 1662 met de aankoop van het Keukenduin. Ze groeven het duin af, het zand werd met duizenden schepen afgevoerd door de zandsloot. Pieter Six II was een fervent kunstverzamelaar, zijn huis aan de Herengracht in Amsterdam leek wel een museum. Ook in de hofstede in Lisse hingen veel schilderijen waaronder het bekende portret van Jan Six I door Rembrandt uit 1654. Het boek Sporen van Six in Lisse laat zien dat de band met het dorp steeds hechter werd. Pieter Six III liet in zijn testament een legaat na aan de Diaconie van Lisse om er een hofje mee te stichten. Hij overleed in 1755, zijn echtgenote Geertruida van der Lijn in 1763, kinderloos. Het einde van een tijdperk.

Een onmogelijke missie

De jonge bestuursambtenaar Jaap Hangelbroek (1905-1982) begint op Sumatra’s Westkust, waar hij direct kennis maakt met de kracht van de nationalistische beweging. Volgende standplaatsen zijn Flores en Batavia. De oorlog brengen Jaap en zijn gezin gescheiden van elkaar door in Japanse gevangenschap. Als na de oorlog op Java de onafhankelijke Republiek Indonesië wordt uitgeroepen krijgt Hangelbroek opdracht het draagvlak te verkennen voor een federale staat. Het voordeel voor Nederland lijkt duidelijk: gereduceerd tot deelstaat verliest de Republiek haar unieke positie. Ook Indonesische nationalisten buiten Java steunen het idee omdat ze bevreesd zijn voor een door de Republiek gedomineerde eenheidsstaat. Hangelbroek wordt hoogste ambtenaar in de deelstaat Oost-Indonesië en persoonlijk adviseur van de minister-president Anak Agung. Met hem werkt hij met hart en ziel aan de vorming van de onafhankelijke Verenigde Staten van Indonesië, ook als de autonome koers van zijn baas hem soms in botsing brengt met Nederlandse belangen. Even lijkt het een levensvatbaar ideaal, maar wanneer Hangelbroek in 1950 terugkeert naar Nederland is alles vergeefs geweest en de eenheidsstaat een feit. Claartje Bunnik (1954) biedt met de reconstructie van het leven van Jaap Hangelbroek een ander perspectief op een veelbewogen periode. Daarmee ontstaat een boeiende inkijk in de geschiedenis van het bestuur en de rol van de bestuursambtenaren in Nederlands-Indië.

Leopold II

Was Leopold II (1835 - 1909) een grote koning of een massamoordenaar? De vorst regeerde vanaf 1865 tot aan zijn dood in 1909 over België en was gedurende 23 jaar de soeverein van Congo-Vrijstaat. Johan Op de Beeck onderzoekt zijn echte verantwoordelijkheid daar. Leopolds leven omvatte echter veel meer dan het koloniale verleden van België. De koning vocht voor de defensie en de economische onafhankelijkheid van zijn prille natie. In zijn omgang met staatshoofden en media getuigde hij van sterk staatsmanschap, zoniet van doortrapte sluwheid. Hij regeerde over België in een van de woeligste periodes. Controversieel is ook zijn privéleven, vol koppigheid, avontuur, bizar gedrag en overspel. Na Napoleon en De Zonnekoning schrijft meesterverteller Johan Op de Beeck opnieuw een pageturner over een van de belangrijkste en kleurrijkste historische figuren uit de geschiedenis. Een meeslepend levensverhaal, actueler dan ooit.

De grootste veldheren uit de geschiedenis

Welke overwinning van Hannibal op het Romeinse leger was de grootste? Hoe kreeg Alexander de Grote het voor elkaar dat zijn troepen bereid waren half Azië te doorkruisen op zoek naar nieuwe gebieden? Wat maakte Attila de Hun zo’n geniaal strateeg? Hoe kan het dat Hendrik V bij Agincourt slechts enkele honderden soldaten verloor, terwijl onder de Franse ridders duizenden slachtoffers vielen? Hoe slaagde Hernán Cortés erin met een bijeengeraapt zootje mannen het keizerrijk van de Azteken omver te werpen? Wat zou er zonder Maurits van Nassau van de Hollandse Staten zijn geworden? Hoe misleidde Bernard Montgomery de Duitsers bij de voorbereidingen op Operatie Overlord? Het antwoord op deze en vele andere fascinerende vragen is te vinden in dit indrukwekkende chronologisch overzicht van de 97 grootste generaals aller tijden, beschreven door gerenommeerde historici uit deze tijd. Van Ramses II tot Julius Caesar, van Karel de Grote tot Jeanne d’Arc en van Robert E. Lee tot Erwin Rommel, allemaal komen ze aan bod. De biografieën in het rijk geïllustreerde boek ‘De grootste veldheren uit geschiedenis’ onder redactie van Andrew Roberts worden aangevuld met een beschrijving van hun bekendste veldslag en een kaart.

De zeven levens van Abraham Kuyper

Een eeuw geleden overleed de bekendste Nederlander. Dat wil zeggen, naast koningin Wilhelmina de enige die de voorpagina van The New York Times haalde. Abraham Kuyper was een wonderkind met ‘tien hoofden en honderd armen’, in 1906 gekozen als populairste man naast de flinkste vrouw, de jonge koningin. Dit portret opent verrassende perspectieven op zeven van zijn kleurrijke levens. Voorop de avonturier: alpinist, wereldreiziger. Dan zijn beter bekende rollen: gevierd spreker, wetenschapper, activist, journalist en staatsman. Elk hoofdstuk is gebaseerd op nieuwe bronnen, telkens met biografische onthullingen. Samen bieden ze een caleidoscopisch beeld van een man wiens veelzijdigheid alleen werd overtroffen door zijn onwaarschijnlijke productiviteit. Hij schreef meer dan tweehonderd boeken, tienduizenden artikelen, reisde de halve wereld rond en was een fanatieke bergbeklimmer. Bewonderaars had hij meer dan tegenstanders, maar zijn gezworen vijanden vormden bijna de complete Nederlandse elite, de jonge koningin incluis. Tegelijk was hij de enige die internationaal werd gelauwerd als staatsman en met koningen en keizers dineerde. Eén ding was hij zeker: de grootste splijtzwam die de Nederlandse geschiedenis heeft voortgebracht. Omstreden is hij altijd gebleven. Johan Snel raakte als historicus verzeild in de journalistiek, waarover hij doceert en schrijft. Eerder verschenen Tien journalistieke idealen (2016) en Recht van spreken. Het geloof in de vrijheid van meningsuiting (2011).

Het aanzien van 2019

Het aanzien van met nieuwe lay-out Het aanzien van 2019 brengt de opvallendste nieuwsverhalen uit binnen- en buitenland van het hele jaar, voorzien van de beste foto's. Zoals gebruikelijk komen naast wereldschokkende gebeurtenissen ook rages, regionaal nieuws, sport en cultuur aan bod. Aandacht voor: vliegvuur in Scheveningen, Mathieu van der Poel succesvol, Greta Thunberg en de klimaatspijbelaars, schietpartij in Utrechtse tram, Forum voor Democratie scoort in provincies, Kalifaat/IS verslagen, Notre-Dame vliegt in brand, zwart gat gefotografeerd, Brexit zorgt voor onrust, aanslagen Sri Lanka, Ajax huilt/Ajax lacht, Duncan Laurence wint Eurovisie Songfestival, Maarten van der Weijden zwemt Elfstedentocht uit, Holleeder veroordeeld, hitterecords in Lage Landen, protesten in Hongkong, Billie Eilish razend populair, dramatische natuurbranden, advocaat Derk Wiersum vermoord, baby Pia gered, gezin ontdekt in Ruinerwold, boeren-en bouwwoede, protesten tegen racisme rond voetbalvelden, docenten en verpleegkundigen voeren actie, Oranjevrouwen winnen WK handbal.

De geschiedenis van Nederland in 100 oude kaarten

Dit boek vertelt de geschiedenis van Nederland aan de hand van honderd bijzondere historische kaarten. Van het oudste bekende Nederlandse kaartje uit 1307 over de bouw van een kerk in de Aardenburgse moer tot een van de eerste fietskaarten uit 1896 en een kaart van de stormvloed in 1953. De kaarten laten zien wat er in de loop der eeuwen is veranderd, maar tegelijk wat ongewijzigd is gebleven. Daardoor krijgt dit verhaal een heel bijzondere actualiteit: wij maken deel uit van die geschiedenis, elke dag.Uiteraard komen politieke omwentelingen en bestuurlijke ontwikkelingen aan bod, maar ook bijzondere gebouwen en steden, de voormalige overzeese gebiedsdelen of het eeuwige gevecht van de Nederlanders met water. Er zijn kaarten die gaan over transport, economie, onderwijs, religie, vrije tijd of sport. Van het intrigerende verhaal van de haringvisserij in de zestiende eeuw, naar de ambitieuze uitbreiding van de Amsterdamse grachtengordel in de tweede helft van de zeventiende eeuw tot een kaart over het aantal kinderen tussen zes en twaalf dat in 1887 geen lager onderwijs genoot in Nederland.Natuurlijk gaat dit boek ook over de cartografie zelf: befaamde kaartenmakers als Ortelius, Mercator en Blaeu komen aan bod, evenals P.R. Bos, de geestelijke vader van de befaamde Bosatlas. Al eeuwenlang maken zij kaarten om de wereld te verkennen, overzichtelijker te maken en beter te begrijpen.Het boek toont bovendien de grote rijkdom aan soorten kaarten: getekend met de hand, gedrukt op papier, perkament of textiel, in kleur of zwart-wit. Er zijn topografische kaarten, nieuwskaarten, gelegenheidskaarten, kaarten in atlassen, wandkaarten en infographics. Met hun soms uitbundige decoraties zijn ze bovendien een lust voor het oog.Het samenspel van prachtige illustraties en informatieve teksten maakt De geschiedenis van Nederland in 100 oude kaarten verrassend en onweerstaanbaar boeiend.

De weg naar onvrijheid

Timothy Snyder schetst in De weg naar onvrijheid de contouren van een nieuwe wereldorde. Na de val van de Muur kwam de Koude Oorlog in 1990 definitief ten einde. Over de hele linie werd er geloofd dat de liberale democratie wereldwijd zou zegevieren. Dat bleek echter misplaatst te zijn. Met de ontwikkeling van een politiek systeem waarin fascistische ideeën gebruikt worden om de macht van de rijken te bestendigen heeft Vladimir Poetin het autoritarisme in Rusland teruggebracht. De opkomst van het populisme, de Brexit en de verkiezing van Donald Trump hebben de kwetsbaarheid van de westerse samenleving en de wankele fundamenten van de democratie genadeloos blootgelegd. In De weg naar onvrijheid onderzoekt Snyder de bedreigingen voor onze democratie en analyseert hij de oorzaken ervan. Hij laat zien hoe we de kernwaarden van onze manier van leven beter kunnen begrijpen en hij biedt verheldering in deze tijd van grote onzekerheid.

Titan kan niet slapen

Christiaan Huygens wordt beschouwd als een van de grootste genieën van ons land. Maar als hij al niet verward wordt met zijn vader Constantijn, de dichter, dan weten we vaak alleen van hem dat hij het slingeruurwerk heeft uitgevonden. Zijn betekenis voor de wetenschap én de cultuur van de zeventiende eeuw is echter veel groter geweest dan die klok. In deze biografie wordt zijn werk in het leven geplaatst. Het is een boek over wetenschap in de zeventiende eeuw waarbij ook mannen als Descartes, Pascal, Newton en Leibniz aan het woord komen, en Huygens’ grootste ontdekkingen – de botsingswetten, de versnelling als een kracht en de kinematica van het licht - worden uitgediept. Maar het is ook een boek over een onwaarschijnlijk rijk leven, dat op de rand van onmacht balanceerde. Het gaat over muziek, er staan brieven in aan vrouwen en ministers, en – onvermijdelijk met zo’n vader – gedichten. Wie ziet dat gedichten en formules als het ware elkaars spiegelbeelden zijn, krijgt ook zicht op die uitzonderlijke schepping der natuur: Christiaan Huygens.

5 eeuwen Nederland

Nederland uit de lucht geschoten

Voor op de koffietafel Een heerlijk bladerboek voor iedereen die wil zien hoe het vooroorlogse Nederland erbij lag. 'Op een heldere lentemiddag in 1930 stappen een vlieger en een waarnemer op vliegveld Soesterberg in een Fokker-vliegtuig. Het zijn militairen van de Luchtvaartafdeling. De mannen zijn gekleed in bonten jas en bivakmuts en dragen met wol gevoerde overschoenen om zich te beschermen tegen de kou op grote hoogte. Eenmaal hoog in de lucht maakt de fotograaf foto's van het Nederlandse landschap met zijn luchtcamera die door een luikje in de bodem van het vliegtuig steekt.' Foto's van 1916 tot 1939, Nederland zoals we nog niet eerder gezien hebben Het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) bewaart de glasnegatieven en afdrukken van luchtfotografen uit het interbellum. De oudste luchtfoto in dat archief dateert van 1916 en de laatste is gemaakt in juni 1939. De ruim drieduizend luchtfoto's tonen het landschap, de gemeenten en de (militaire) infrastructuur van heel Nederland. Nederland uit de lucht geschoten toont een selectie uit het werk dat deze pioniers in de lucht onder vaak barre omstandigheden verrichtten. Bijna honderd jaar later kijken we met bewondering naar de opnamen, die met een verbluffende scherpte en groot technisch vakmanschap zijn gemaakt.

Three Women

The International No. 1 Bestseller 'Cuts to the heart of who we are' Sunday Times 'A book that begs discussion' Vanity Fair All Lina wanted was to be desired. How did she end up in a marriage with two children and a husband who wouldn't touch her? All Maggie wanted was to be understood. How did she end up in a relationship with her teacher and then in court, a hated pariah in her small town? All Sloane wanted was to be admired. How did she end up a sexual object of men, including her husband, who liked to watch her have sex with other men and women? Three Women, which was nearly a decade in the making, is a staggering work of non-fiction for our times. *The book Phoebe Waller-Bridge, Alexa Chung, Jodie Comer, Reese Witherspoon, Harry Styles, Fearne Cotton, Caitriona Balfe, Gwyneth Paltrow, Sharon Horgan, Zoe Ball, Rosie Huntington-Whiteley, Davina McCall, Gemma Chan, Christine and the Queens and Gillian Anderson are all reading* 'I will probably re-read it every year of my life' Caitlin Moran 'Will have millions nodding in recognition' The Times 'As gripping as the most gripping thriller' Marian Keyes 'When I picked it up, I felt I'd been waiting half my life to read it' Observer 'The kind of bold, timely, once-in-a-generation book that every house should have a copy of, and probably will before too long' New Statesman The No. 1 Sunday Times Bestseller The No. 1 New York Times Bestseller Foyles Non-Fiction Book of the Year A Stylist Book of the Decade The Most-Picked Book of the Year of 2019

Zeeland bevrijd !

Een bloedige strijd van 85 dagen in Zeeland en West-Brabant resulteerde uiteindelijk in de bevrijding van Nederland, 75 jaar geleden. Dit boekje maakt de Slag om de Schelde , waardoor de haven van Antwerpen voor de geallieerden toegankelijk werd, in kort bestek voor iedereen inzichtelijk. Kaartjes, een tijdtabel en veel historische foto's maken dat deze voor velen onbekende kant van de Zeeuwse geschiedenis tot leven komt en in de herinnering blijft.

François Adriaan (1853-1912) Molijn

François Adriaan (Frans) Molijn is één van de industriëlen in Nederland die aan het eind van de negentiende eeuw oog heeft voor wat vaak wordt aangeduid als 'de sociale kwestie'. Door middel van de oprichting in 1895 van de N.V. Maatschappij 'De Veluwe' in Nunspeet, Molijn is dan 42 jaar, probeert hij zijn idealen te realiseren. Dit gaat gepaard met vallen en opstaan zoals de geschiedenis van de Veluvine-verffabriek, de naam waaronder de N.V. Maatschappij 'De Veluwe' in de loop der jaren bekend wordt, laat zien. Erg veel tijd krijgt Molijn niet; hij overlijdt al in 1912, slechts 59 jaren oud. Er is een aantal redenen om nog in onze tijd aandacht te schenken aan het leven en werk van Frans Molijn. De belangrijkste reden is wel dat Molijn een voorbeeld is van mensen uit de gegoede burgerij met een nieuwe, geseculariseerde levensovertuiging. Hun visie is dat men, nu de wereld in het moderniseringsproces van het industriële tijdperk is gekomen, gebruik moet maken van de vele nieuwe mogelijkheden die zijn ontstaan. De wereld kan verbeterd worden, niet alleen voor een beperkte groep, maar juist voor zoveel mogelijk mensen. Men duidt dit wel als sociaal-liberalisme of radicalisme, zoals dat in Nederland vooral door de econoom en politicus mr. M.W.F. Treub, werd bepleit.

Sebald Rutgers' reis naar de Revolutie

Zijn verlangen naar een socialistische wereld is zo groot dat de Nederlandse ingenieur Sebald Rutgers de zakenwereld van New York verruilt voor een onzeker leven in het revolutionaire Rusland. Met zijn vrouw Bartha probeert hij in 1918 via Vladivostok Moskou te bereiken. Al spoedig blijkt de reis dwars door Rusland allesbehalve eenvoudig en niet van gevaar ontbloot te zijn. Revolutionairen, mensjewieken, bolsjewieken, Witten, Tsjechen en Hongaren maken het een hachelijke tocht. Met de overvolle Transsiberië Express, en als de trein het af laat weten met paard en wagen, boot en boemeltrein, komen ze uiteindelijk in Moskou aan. Op 18 september, twee maanden na zijn vertrek wordt hij in Moskou ontvangen door Vladimir Iljitsj Lenin, die ziet dat Rutgers een waardevolle bijdrage kan leveren aan de nieuwe staat. En ook voor Bartha blijkt nog een bijzondere rol weggelegd… Wat gebeurde er met het geld en de juwelen van de tsarenfamilie? Hans Olink (1949) is schrijver, documentairemaker en journalist. Eerder publiceerde hij over Nederlanders in de Sovjet-Unie de boeken ‘De vermoorde droom’ en ‘Een Siberische tragedie’. Daarnaast is Olink bekend van de biografie van A. den Doolaard ‘Dronken van het leven’.

Wat op het spel staat

Wat als een historica over vijftig jaar terugkijkt naar het begin van de 21ste eeuw? Zij zal versteld staan dat wij – verblind door onze dagelijkse beslommeringen en ons kortetermijnperspectief? – de twee grootste bedreigingen die homo sapiens te wachten stonden niet zagen: een wereldomvattende klimaatcrisis met alle gevolgen van dien, en de digitalisering van arbeid die leidde tot massawerkloosheid en een algeheel verlies van zin en betekenisgeving. In Wat op het spel staat analyseert Philipp Blom het historische scharnierpunt waarop wij ons bevinden aan de hand van verhelderende parallellen met andere historische aardverschuivingen, zoals het einde van het Romeinse Rijk, de Verlichting en de Duitse Weimarrepubliek. Het resultaat is een vlammend betoog vol sterke beelden en scherp verwoorde inzichten, dat iedereen zou moeten lezen die zich zorgen maakt over de toekomst van wat wij voor waardevol houden: vrijheid, tolerantie, het klimaat, arbeid, democratie en mensenrechten.

De Republiek

JUBILEUMEDITIE Het was een historische gebeurtenis in 1995, dit jaar dus 25 jaar geleden; de verschijning van Jonathan Israels De Republiek. Dat een buitenlander zo’n boek kon schrijven over onze geschiedenis! Gerenommeerde Nederlandse historici kwamen woorden tekort. “Een magnifiek boek.” (E.H. Kossmann) “Een ongeëvenaard meesterwerk.” (W.W. Mijnhardt) “Een boek van klasse.” (A.Th. van Deursen) “Een prachtig en magistraal boek.” (P.W. Klein) De Republiek 1477-1806 geeft een onvoorstelbaar compleet en levendig beeld van de geschiedenis van de Nederlandse Republiek. De Bourgondiërs, de Habsburgers, het begin van de Reformatie en Renaissance, Alva, De Opstand, de Republiek als wereldmacht, tachtig jaar oorlog, de VOC, regenten en armenzorg, tolerantie en onderdrukking, het Twaalfjarig Bestand, Oldenbarnevelt en Maurits, de universiteiten, de kunst van de Gouden Eeuw, de stadhouderloze tijdperken, de Engelse Oorlogen, het Rampjaar, de gebroeders De Witt, de Glorieuze Revolutie, de patriotten - alles krijgt zijn plaats in dit weidse panorama. In de vernieuwde jubileumeditie zijn alle illustraties gescreend, waar nodig vervangen, en vooral: een groot aantal is van zwart-wit naar kleur gegaan. En de prijs klapt naar beneden van 75 euro naar € 49,50. Als dat geen jubileumfeestje is! Jonathan Israel (1946) is emeritus-hoogleraar moderne Europese geschiedenis aan het Institute for Advanced Study in Princeton, VS. Hij was eerder hoogleraar Nederlandse geschiedenis en instituties aan de Universiteit van Londen. Van zijn hand verschenen naast zijn meesterwerk over de Republiek een indrukwekkende trilogie over de Verlichting, en boeken over de Franse en Amerikaanse revoluties, Revolutionaire ideeën (2017) en Lopend vuur (2020).

De nieuwe zijderoutes

De bestseller van Peter Frankopan, nu geactualiseerd en extra voordelig De zijderoutes was na de publicatie op slag een klassieker. Een overrompelende herschikking van de wereldgeschiedenis die ons dwong vanuit een ander perspectief naar het verleden te kijken. De nieuwe zijderoutes gaat verder in de tijd. Een blik op het heden en de toekomst van een wereld die dramatisch aan het veranderen is. Frankopan volgt de zijderoutes naar het oosten, van Europa via Rusland en het Midden-Oosten naar China, en toont aan dat alles en iedereen met elkaar verbonden is. In dit vervolg onderzoekt Frankopan de veranderingen die er sinds 2015 hebben plaatsgevonden en schetst hij zowel de actualiteit als verschillende toekomstperspectieven van het nieuwe centrum van de wereld. De nieuwe zijderoutes is een belangrijk en hoopvol boek dat ons vraagt opnieuw naar onszelf en onze plaats in de wereld te kijken.

De ware vrijheid

In ‘De ware vrijheid’ vertelt Luc Panhuysen op basis van deels nog nooit gebruikt bronnenmateriaal het verhaal van Johan de Witt (1625-1672) en zijn broer Cornelis (1623-1672). Zij zijn van grote betekenis geweest voor de Nederlandse Republiek. Bijna twintig jaar lang stond Johan de Witt aan het roer van de Republiek. Zijn broer Cornelis zette met de spectaculaire overwinning op de Engelsen een van de meest gedurfde maritieme operaties uit de vaderlandse geschiedenis op zijn naam. De broers hadden het gevoel in een bijzondere tijd te leven. Johan en Cornelis werden de belichaming van een land dat werd bestuurd door burgers en dat zich volledig toelegde op het voeren van handel en het vergaren van welvaart. Samen groeiden zij uit tot de leidsmannen van de ‘Ware Vrijheid’: een staat die vrij moest zijn van de grillen van de prinsen van Oranje.

Max Blokzijl

Journalist, radiomaker en NSB’er Max Blokzijl (1884-1946) was na de bevrijding van Nederland de eerste die terechtstond voor een ‘Bijzonder Gerechtshof’. Hij had geen bloed aan zijn handen het waren zijn eigen woorden die hem ten laste werden gelegd. Blokzijl leefde als een getalenteerd zondagskind. Hij vierde triomfen als begeleider van Jean-Louis Pisuisse, de ‘Vader van het Nederlandse Cabaret’, was tijdens de Eerste Wereldoorlog frontverslaggever, werd correspondent in Berlijn voor het Algemeen Handelsblad, en was overal bij in de woelige, spannende jaren van de Weimar Republiek. Hij was een patriot met liberale opvattingen en een afkeer van geweld, maar ontwikkelde zich in de jaren dertig tot een volbloed nationaalsocialist, inclusief het bijbehorende antisemitisme. Na de capitulatie van het Nederlandse leger keerde Blokzijl terug naar Nederland en hield voor de radio causerieën waarin hij commentaar leverde op zaken als de bezetting, de strijd tegen het communisme en de betekenis van Hitler. Voerde Max Blokzijl daarmee propaganda in dienst van de bezetter, of gaf hij alleen zijn mening? Toen Blokzijl na de bevrijding terechtstond, had de aanklager daar geen twijfels over: Blokzijl was de stem van de duivel geweest, die trachtte het geloof van het Nederlandse volk aan het wankelen te brengen. In het vroege voorjaar van 1946 stond Blokzijl voor het vuurpeloton. Eén keer in zijn leven had het zondagskind domweg pech. Andere collaborateurs, die later voor ernstigere feiten werden veroordeeld, kwamen er lichter vanaf.

Brouwer naast God

Behoudend maar niet tegen verandering, wegbereider van de civil society, financier van de verzuiling, bemiddelaar en polderaar avant la lettre. Onthulling van het mysterie van een van de drijvende krachten van het fin de siècle van de negentiende eeuw. De ruim vijftig jaren van het werkzame leven van de Amsterdamse brouwerijdirecteur Willem Hovy (1840-1915) vormden in ons land een periode van stormachtige verandering. Hovy speelde daarin een stuwende rol, vaak in het voetspoor van zijn vriend Abraham Kuyper, die hij met raad en daar steunde - en met geld. Hovy was een van de initiatiefnemers van de Vrije Universiteit Amsterdam en medeoprichter van werkliedenvereniging Patrimonium, de voorganger van het huidige CNV. Daarnaast vervulde Hovy tientallen maatschappelijke functies, zat hij liefst 35 jaar in de gemeenteraad, en maakte hij deel uit van de Provinciale Staten en de Eerste Kamer. In Brouwer naast God schetst Rolf van der Woude het beeld van een intrigerende figuur die iedereen kende maar die zich daarop niet liet voorstaan, die voorzichtig en behoudend was maar niet tegen verandering, die zich op vele fronten op het tweede plan nuttig maakte als 'gezondene' - bemiddelaar en polderaar avant la lettre -, en dat met blijvende gevolgen.

De veertigjarige oorlog 1672-1712

Van 1672 tot 1712 was de Republiek der Verenigde Nederlanden in een titanenstrijd met het Frankrijk van de Zonnekoning verwikkeld. Gedurende deze ‘Veertigjarige Oorlog’ leverde zij onder aanvoering van stadhouder-koning Willem III (1650-1702) en zijn politieke erfgenamen een gigantische militaire inspanning. De veerkracht, standvastigheid en volharding waarmee de Nederlanders vochten, dwongen Lodewijk XIV zijn politiek van territoriale expansie op te geven en een Europees machtsevenwicht te aanvaarden. Zijn opvolgers dachten er niet aan het oorspronkelijke plan van de Zonnekoning om de Zuidelijke Nederlanden – het huidige België – bij Frankrijk in te lijven ooit te voltooien. Integendeel, zij wilden dit gebied het liefst permanent neutraal verklaren en daardoor een nieuwe krachtmeting met de Nederlanders vermijden. Na veertig jaar oorlog kon er geen twijfel over bestaan dat de Republiek de hoeksteen was geweest van de grote Europese allianties die de troon van Lodewijk XIV aan het wankelen hadden gebracht. De Veertigjarige Oorlog had Frankrijk zozeer uitgeput dat het tot na de revolutie van 1789 zou duren voordat de Fransen opnieuw veroveringsoorlogen voerden. Olaf van Nimwegen (1967) is tweevoudig winnaar van de Schouwenburgprijs voor militair-historische studies. Hij is geaffilieerd onderzoeker aan het Onderzoekinstituut voor Geschiedenis en Kunstgeschiedenis (OGK) van de Universiteit Utrecht. Hij schreef onder andere ‘Deser landen crijchsvolck’. Het Staatse leger en de militaire revoluties 1588-1688, Te vuur en te zwaard. De militaire ontwikkeling van Europa, 1315-1914 en De Nederlandse burgeroorlog (1748-1815). Over De Nederlandse Burgeroorlog: ‘Een van de belangrijkste boeken over de Nederlandse revolutie. Van Nimwegen heeft met dit boek een handzame introductie afgeleverd die jaren mee kan.’ BMGN ‘Van Nimwegen schrijft aantrekkelijk en vlot. Gemakkelijk wisselt hij af tussen de hoofdpersonen van de conflicten in deze periode, beeldbepalende gebeurtenissen en de grote historische lijnen.’ 8weekly.nl ‘Van Nimwegen zet verwaarloosde periode op de kaart.’ Historisch Nieuwsblad

Heeft China al gewonnen?

China is al aardig op weg om nummer één van de wereld te worden. Het denkt en opereert op mondiale schaal en neemt ambitieuze initiatieven, onder leiding van een van de meest competente en pragmatische wereldleiders. Amerika daarentegen is al enige tijd op z'n retour en heeft te maken met een economisch model dat door de financiële crisis van 2008 behoorlijk aan kracht heeft ingeboet. Amerika staat voor een ongekende uitdaging: een grondige herijking van zijn binnen- en buitenlandse politiek, die inmiddels het sociale fundament van het land heeft aangetast en het aanzien in de wereld ernstig heeft verzwakt. In Heeft China al gewonnen? is Mahbubani op z'n best met zijn scherpzinnige kijk op de strategische stappen en misstappen van Amerika en China in een wedstrijd op wereldschaal. 'Zelden is zo duidelijk geworden, zo indringend beschreven hoe de machtsverhoudingen in de wereld veranderd zijn en wat gevolgen dat heeft.' De Standaard 'Laat het maar aan Mahbubani over om te provoceren op het gebied van internationale betrekkingen.' NRC Handelsblad 'We moeten Mahbubani's adviezen heel serieus nemen.' Financial Times

Het aanzien van 2018

Han van Bree kijkt terug op het jaar 2018 In Het aanzien van 2018 geeft Han van Bree op zijn bekende en veelgeprezen manier een overzicht van twaalf maanden wereldnieuws: direct, verhelderend en met de nodige humor. Aandacht voor: aardbevingen in Groningen, de nieuwe Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra biedt zijn geloofsbrieven aan, instorting in het centrum van Antwerpen na een gaslek en ophef over de Belgische staatssecretaris Theo Francken, De luizenmoeder, Oxfam en seksueel misbruik, Halbe Zijlstra treedt af als minister van Buitenlandse Zaken, 17 doden bij schietpartij op school Florida, Olympische Winterspelen in Pyeongchang, koudegolf in Nederland en ophef aan de Oostvaardersplassen, WK allround schaatsen in Amsterdam, Xi Jinping president van China voor de lange duur, loonsverhoging ING-topman, Merkel IV: Grosse Koalition in Duitsland, Unilever houdt hoofdkantoor in Rotterdam, Cambridge Analytica, gemeenteraadsverkiezingen in Nederland, gifgasbombardement in het Syrische Douma, toenadering tussen Noord- en Zuid-Korea. Overzichten van de Grammy’s, de Oscars en andere prijzen, de mensen die in 2018 overleden, de sportuitslagen, en het unieke Voorwoord waarin Han van Bree zijn eigen commentaar op het jaar geeft.

Bedrieglijk echt

In Bedrieglijk echt beschrijft Jona Lendering de wedloop tussen wetenschap en vervalsers in de papyrologie. Veel romantischer dan papyrologie kan wetenschap niet zijn. In een ver land ontdekt iemand een antieke boekrol of wat snippers papyrus en ineens is daar een lang vergeten tekst. Vaak komen de papyri echter van de zwarte markt, zoals het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat enkele jaren geleden veel publiciteit trok. Hoewel binnen enkele dagen vaststond dat het ging om een vervalsing, erkende de onderzoekster dit pas toen de vervalser was opgespoord. Jona Lendering laat in Bedrieglijk echt zien dat fraudeurs kansen krijgen de wetenschap een loer te draaien door de zucht naar roem van wetenschappers.