Onze vakantietips 2018

Wakker blijven

Het verzinnen van een thema voor de zomernieuwsbrief is eervol maar heikel. Het verzinnen van thema’s is sowieso heikel. Neem nu het thema voor de volgende Boekenweek: ‘de moeder de vrouw’. Niet te verwarren met ‘moeder de vrouw’.
‘De moeder de vrouw’ is de titel van een gedicht van Martinus Nijhoff dat begint met ‘Ik ging naar Bommel om de brug te zien’. Het is een van de weinige gedichten die ik uit mijn hoofd ken en dat heb ik te danken aan mijn wiskundeleraar. Ik had een wiskundeleraar die in het verkeerde pak geboren was en als wij de hoogte van een bepaalde brug moesten berekenen citeerde hij liever Nijhoff dan dat hij ons uitlegde hoe het ook alweer zat met de parabool.
Dat dit thema niet alleen middelbareschoolherinneringen opriep bleek al snel op de sociale media. Binnen de kortste keren ontplofte de fijne bubbel aan boekenmensen waarin ik me graag begeef. Het bleef allemaal reuze beschaafd, maar mensen waren wel boos. Boos op de CPNB, boos over het thema, boos over het feit dat er twee mannen waren gevraagd om het boekenweekgeschenk én het essay te schrijven, of de vrouwen ook nog iets mochten zeggen over hoe het is om vrouw te zijn en wat die moeder er eigenlijk mee te maken had. De verdediging van de CPNB dat ‘iedereen een moeder heeft’ kwam wat zwakjes over. Leuk was het wel, te zien wie zich waar boos over maakte en hoe. Nog leuker was nadenken over wat ik er zelf van vond. Vond ik het erg dat er een man ging schrijven over dit thema? Niet per se. Wel als die man in interviews zegt dat hij moeders ziet als vrouwen die zich met enorme toewijding ontfermen over hun kinderen, zichzelf helemaal wegcijferen en en passant hun mannen op het rechte pad weten te houden. Hallo 1950. Maar ik stoor me aan het feit dat iemand zo naar de rol van de vrouw kijkt, niet dat diegene een man is. Veel meer moeite heb ik met het thema. Het voelt al snel weer als politiek correct doodknuffelen. De sterke zelfstandige vrouw tot thema verheffen – het voelt voor mij als een dubbele portie smurfensnot in een plastic zakje, ik weet gewoon niet hoe ik het vast moet houden. Ik weet nooit goed of ik naïef of ultramodern ben als ik me erger aan speciale ‘vrouwen’- initiatieven. Een uitgeverij die alleen boeken van vrouwelijke auteurs uit gaat geven? Het voelt als een stap terug in de tijd. Zeg toch gewoon dat je alleen maar boeken uit wilt geven die ertoe doen en dat kunnen dan best alleen maar boeken van vrouwen zijn. Door maar steeds van die dikke strepen in het zand te trekken komen we toch nooit van de hokjes af? De literaire wereld zou juist ver voor de muziek uit moeten lopen. Een medewerker van een actualiteitenprogramma merkte op Twitter fijntjes op dat het eigenlijk helemaal nergens over ging en dat dit onderwerp absoluut niet speelde onder het ‘gewone volk’. Hij had geprobeerd een item te maken, maar er was buiten de literaire wereld niemand te vinden geweest die ook maar iets over de ophef kwijt wilde.
Dat vond ik eigenlijk veel kwalijker. Kennelijk preekt de CPNB nog steeds alleen voor eigen parochie terwijl ze toch juist ‘collectieve propaganda’ zou moeten bedrijven. Mijn advies aan de CPNB is dan ook: hanteer de komende tien jaar de kleuterklasmethode bij de toewijzing van het geschenk en essay: jongetje-meisje; meisje-jongetje. Breek het hoofd niet meer over thema’s, auteurs zijn mans (m/v) genoeg om zelf iets te bedenken. Besteed de vrijkomende energie, inspiratie en budgetten aan leesbevordering, niet alleen onder jongeren, maar onder mensen. Draag ertoe bij dat de literatuur doet waartoe ze is uitgerust: de wereld beter en mooier maken door mensen anders te laten denken en ervoor te zorgen dat mensen beter op elkaar passen. Vooruit, nog één thema om het af te leren: Nooit meer slapen – over waakzaamheid in de literatuur. Omdat we ervoor moeten waken dat we elkaar niet met onze hokjes om de oren slaan. Goed. Waarom waren we hier? O ja, de inleiding van de zomernieuwsbrief! Het leidt ook zo af, al dat gediscussieer. Een zomernieuwsbrief dus, met onze fijnste, liefste, leukste, mooiste boeken die we de afgelopen maanden voor u bij elkaar lazen. Gegarandeerd themavrij.
Ik wens u een grenzeloze zomer toe, met hooguit hier en daar een badhokje.

Edith

Welke boeken tippen wij voor uw vakantie

Onze vakantietips voor 2018.

De vakantietips van Jeanine:

The only story (Het enige verhaal) – Julian Barnes
Een mooi maar droevig verhaal over de liefde. Voor Paul is Susan zijn eerste grote liefde. Voor Susan haar laatste? Hij is negentien. Zij achtenveertig, getrouwd en moeder van twee volwassen dochters. Deze onconventionele liefde houdt de gemoederen in een rustig voorstadje van Londen, halverwege de jaren zestig danig bezig. Ondanks de ‘felle tegenwind’ kiezen de twee voor elkaar en gaan ze samenwonen. Met deze beslissing wordt de kentering ingezet.
In dit boek blikt vijftiger Paul terug op dit ongewone liefdesverhaal. Hij filosofeert, mijmert en erkent dat de stap die hij als overmoedige negentienjarige heeft gezet, het verloop van zijn verdere leven duidelijk en onweerlegbaar heeft bepaald.

De pelikaan – Martin Michael Driessen
We bevinden ons in een Kroatisch kustplaatsje ergens in de jaren tachtig. Twee mannen, Josip, die de vergane-glorie-kabeltrein bedient, en Andrej, de plaatselijk postbode, chanteren elkaar zonder dat van elkaar te weten. Elk met een in hun ogen zeer legitieme reden. En hoe langer deze praktijken duren hoe complexer de situatie van beide heren wordt. Op de achtergrond rommelt het ook steeds vaker en luider: de Balkanoorlog dient zich aan.
Een prachtig verhaal van klein en groot leed. Bij vlagen absurd, dan weer diep droevig.

Die nacht zag ik haar – Drago Jancar
‘We leven in een tijd waarin de mensen – of ze nog leven of al dood zijn – alleen gerespecteerd worden als ze zich bereid tonen om voor een gemeenschappelijk ideaal te strijden en zich daarvoor op te offeren. Zo denken zowel overwinnaars als overwonnenen. Niemand heeft waardering voor al die mensen die niets anders wilden dan simpelweg leven, die van andere mensen hielden, van de natuur, van dieren en van de hele wereld, en zich daar goed bij voelden. Dat is in deze tijd niet meer voldoende.’ Ergens halverwege dit boek worden bovenstaande gedachten uitgesproken. Ze geven voor mij de essentie van de roman weer. De mooie excentrieke maar ook onrustige Veronika is zo’n vrouw die het liefst door wil gaan met het gewone leven ondanks de heersende oorlogsomstandigheden. Aan het eind van de Tweede Wereldoorlog verdwijnt ze tijdens een koude winternacht samen met haar man van hun landgoed in de bossen van Slovenië. Vijf personen die Veronika al hun leven lang op hun netvlies hebben staan vertellen over de rol die deze ongewone vrouw in hun leven heeft gespeeld.

Een indiaan als jij en ik – Erna Sassen & Martijn van der Linden (vanaf 8 jaar)
Prachtig vormgegeven jeugdverhaal over de slimme fantasierijke, maar ook eenzame Boaz die ervan overtuigd is dat het nieuwe donkere meisje in zijn klas, Aisha genaamd, een indiaan is. De opbloeiende vriendschap tussen de twee maakt iets in hem los. Vanaf nu is het weer leuk op school! Totdat Boaz’ vader met een heel nare verrassing komt.

Amerikanen lopen niet – Arjen van Veelen
Ik las de titel van dit boek en dat prikkelde meteen mijn fantasie. Naast de reisgidsen waarvan ik tot nu toe met name de natuurbeschrijvingen heb gelezen, wilde ik wel wat meer de diepte in, ‘into the heart of America’. De schrijver en journalist Arjen van Veelen woonde van de zomer van 2014 tot en met de zomer van 2016 in Saint Louis, in de staat Missouri. Net zoals hij tijdens zijn eerste nacht in deze stad wordt geconfronteerd met de rauwe werkelijkheid, ben je als lezer ook meteen vanaf de eerste bladzijde een en al waakzaamheid én nieuwsgierigheid. ‘The American Dream’ en ‘The land of the free’ zijn in Saint Louis ver te zoeken. Racisme, de enorme kloof tussen arm en rijk en de vele moordpartijen bepalen de alledaagse werkelijkheid.
De manier waarop Van Veelen verslag doet van wat hij ziet, hoort en meemaakt, is zo vlot en toegankelijk geschreven, dat ik het boek in ‘no time’ uit had en het uiteindelijk met veel belangrijke inzichten rijker dicht sloeg.

Het enige verhaal

‘Het enige verhaal’ van Julian Barnes is een pijnlijk mooie roman over eerste liefde – en de levenslange gevolgen daarvan. Begin jaren zestig. In een saaie voorstad van Londen brengt de negentienjarige student Paul de zomermaanden door in zijn ouderlijk huis. Op aanraden van zijn moeder schrijft hij zich in bij de plaatselijke tennisclub. Tijdens een toernooi ontmoet hij Susan: achtenveertig jaar oud, zelfverzekerd, ironisch, overdonderend. Susan is getrouwd, met twee volwassen dochters. Paul en Susan worden elkaars geliefden. In ‘Het enige verhaal’ kijkt Paul jaren later terug op de zomer die zijn leven voorgoed veranderde, op de daaropvolgende jaren samen en hoe dit leven uiteindelijk, heel langzaam, uiteenviel.

De pelikaan

GENOMINEERD VOOR DE SHORTLIST LIBRIS LITERATUUR PRIJS 2018!Andrej is postbode in een slaperig stadje aan de Adriatische kust in communistisch Joegoslavië. Josip is verantwoordelijk voor de kabeltrein naar het heldenmonument boven op de heuvel. Hij is ongelukkig getrouwd en houdt er een minnares op na. Amateurfotograaf Andrej weet beelden van een amoureuze ontmoeting vast te leggen en begint Josip ermee te chanteren. Kort hierna ontdekt Josip dat postbode Andrej brieven open stoomt en geld steelt. Om aan de verwachtingen van zijn onbekende chanteur te voldoen begint hij op zijn beurt Andrej te chanteren. Intussen kabbelt de blauwe zee rustig door. Met een gedegen blik op beider geestesgesteldheid en met empathie zet Martin Michael Driessen zijn hoofdpersonen vast in een parabel van wederzijdse gebondenheid. Deze roman toont tegen een achtergrond van kapitalistisch hoogstandjes als gokken en knevelarij in laat-communistische Joegoslavië Driessens ongeëvenaarde vermogen alledaags leven te verheffen tot opwindende literatuur.

Die nacht zag ik haar

Veronika Zarnik is een vrijgevochten, zelfstandige, sensuele en excentrieke vrouw, ongrijpbaar en mateloos intrigerend, iemand die je niet snel vergeet. Samen met haar man Leo vormt ze een onconventioneel paar. Op een nacht in januari 1944 verdwijnt het stel onder mysterieuze omstandigheden van hun landgoed. Vijf mensen die hen goed gekend hebben blijven achter met vragen en vertellen elk wat er vóór, tijdens en na die winternacht is gebeurd. Wie was die geheimzinnige Veronika eigenlijk? Wat had ze te verbergen? Die nacht zag ik haar is een rijke roman, die de volledige tragedie van Joegoslavië tijdens de Tweede Wereldoorlog omvat. Het boek werd in Slovenië bekroond met de Kresnikprijs, in Italië met de Premio Ignazio Silone en in Frankrijk met de Prix du Meilleur Livre étranger.

Die nacht zag ik haar

Veronika Zarnik is een vrijgevochten, zelfstandige, sensuele en excentrieke vrouw, ongrijpbaar en mateloos intrigerend, iemand die je niet snel vergeet. Samen met haar man Leo vormt ze een onconventioneel paar. Op een nacht in januari 1944 verdwijnt het stel onder mysterieuze omstandigheden van hun landgoed. Vijf mensen die hen goed gekend hebben blijven achter met vragen en vertellen elk wat er vóór, tijdens en na die winternacht is gebeurd. Wie was die geheimzinnige Veronika eigenlijk? Wat had ze te verbergen? Die nacht zag ik haar is een rijke roman, die de volledige tragedie van Joegoslavië tijdens de Tweede Wereldoorlog omvat. Het boek werd in Slovenië bekroond met de Kresnikprijs, in Italië met de Premio Ignazio Silone en in Frankrijk met de Prix du Meilleur Livre étranger.

Een indiaan als jij en ik

Boaz zit in de klimboom aan de rand van het duinmeertje. Het is al etenstijd geweest, dat merkt hij aan de zon die ondergaat. En aan zijn maag, die vreemde geluiden maakt. Mooi dat hij niet naar huis gaat. Mooi niet. Misschien wel nooit meer. Aïsha is nieuw in de klas. En ze is een indiaan, Boaz weet het zeker. Hij verstaat haar niet, maar haar tekeningen begrijpt hij wel. Vanaf nu is het leuk op school. Totdat papa met een heel nare verrassing komt… Bekroond met een Vlag en Wimpel 2019 voor illustrator Martijn van der Linden in de categorie Geïllustreerde kinderboeken.

Een indiaan als jij en ik

Boaz zit in de klimboom aan de rand van het duinmeertje. Het is al etenstijd geweest, dat merkt hij aan de zon die ondergaat. En aan zijn maag, die vreemde geluiden maakt. Mooi dat hij niet naar huis gaat. Mooi niet. Misschien wel nooit meer. Aïsha is nieuw in de klas. En ze is een indiaan, Boaz weet het zeker. Hij verstaat haar niet, maar haar tekeningen begrijpt hij wel. Vanaf nu is het leuk op school. Totdat papa met een heel nare verrassing komt… De pers over Een indiaan als jij en ik: ‘Sassen voelt haarfijn aan welke beelden voor kinderen werken en maakt zo alle emoties die ze oproept knap invoelbaar, geholpen door de fraaie, robuuste illustraties van Martijn van der Linden in primitieve volkskunststijl, die door de tekst heenlopen.’ – NRC Handelsblad ‘Sassen snijdt op een originele, ontroerende én humorvolle manier twee actuele thema’s aan.’ - Trouw ‘De sterke vormgeving met kaders vol indianenweetjes en Van der Lindens prachtige illustraties in petrogliefen-stijl (met oranje steunkleur!) zitten dit rijke verhaal als gegoten.’ - Trouw Bekroond met een Vlag en Wimpel 2019 voor illustrator Martijn van der Linden in de categorie Geïllustreerde kinderboeken.

Amerikanen lopen niet

Geen land ter wereld dat zoveel in het nieuws is als Amerika. We volgen de politiek en de media daar op de voet, en kennen Hollywood en New York uit de vele films. Maar als Arjen van Veelen naar de vergeten stad St. Louis verhuist, schrikt hij: dit is een steenrijk derdewereldland. Om het Amerika van nu te begrijpen, moet je in St. Louis zijn. Nergens is de kloof tussen arm en rijk, zwart en wit, stad en platteland zo groot als daar. In dit boek toont de meesterobservator Amerika zoals je dat zelden ziet - en brengt het verrassend dichtbij.

Amerikanen lopen niet

Geen land ter wereld dat zo als voorbeeld dient als Amerika. We volgen de politiek, media en gadgets daar op de voet. We kennen New York en Hollywood uit de films, en staan in de rij voor Starbucks en de nieuwste iPhone. Maar toen Arjen van Veelen naar St. Louis, Missouri verhuisde, trof hij een heel ander Amerika: een steenrijk derdewereldland. Hij was erbij toen om de hoek de rellen in Ferguson uitbraken, toen Donald Trump campagne voerde, toen ‘s nachts werd geprotesteerd tegen wapengeweld. In de gevaarlijkste stad van Amerika zag hij hoe ongelijkheid, segregatie en racisme de Verenigde Staten tekenen - én mensen zich daartegen verzetten. In dit fantastisch geschreven boek toont meesterobservator Arjen van Veelen Amerika zoals je dat zelden ziet - en brengt het verrassend dichtbij.

De vakantietips van Anja:

Macbeth – Jo Nesbø
De setting is een donker, vervallen en corrupt stadje ergens in Schotland. Er is een drugsoorlog tussen twee bendes gaande. Een van de drugsbaronnen, Hecate, heeft goede connecties met de allermachtigsten en schuwt niet hen te manipuleren of desnoods uit te schakelen. Zijn tegenspeler is Macbeth, hoofd van het SWAT-team met een getroebleerd verleden en vatbaar voor geweld en drugs. Hij is de geliefde van Lady, een invloedrijke vrouw en eigenaresse van een van de twee casino’s die de stad telt. Met deze ingrediënten heeft Nesbo een waanzinnig meeslepende navertelling van het Shakespeare-drama geschreven, dat je nauwelijks weg kunt leggen. Welkom in de donkerste krochten van de menselijke ziel!

Vanuit hier zie je alles – Mariana Leky
In een klein dorpje woont Selma, een oudere dame met voorspellende gaven samen met haar kleindochter Louise en haar zoon die altijd op reis is. De dorpsbewoners respecteren en vertrouwen haar. Iedereen weet dat als Selma over een okapi droomt, er binnen 24 uur iemand overlijdt. Als op een dag bekend wordt dat Selma een okapidroom heeft gehad doet dat veel met de dorpsbewoners. Er worden geheimen verteld, liefdes opgebiecht en nog veel meer. Maar aan het lot valt niet te ontkomen. Het boek gaat over de liefde, sterke vrouwen, het samenleven in een kleine gemeenschap, maar ook over de droevige facetten van het leven. Een mooie kleine parel!

Reisverslag van een kat – Hiro Arikawa
Ik ben een groot kattenliefhebber en ik viel dan ook als een blok voor het omslag van deze roman. Toen ik zag dat het vanuit de kat was verteld, aarzelde ik even maar begon alsnog met lezen. Bij Murakami praten katten tenslotte ook. Nana, de kat in het verhaal, wordt door haar baas Saturo in diens auto meegenomen op een reis door Japan. Ze gaan op bezoek bij mensen die in het leven van Saturo een grote rol hebben gespeeld en Nana vindt het heel gezellig en spannend allemaal. Tot zij erachter komt wat de reden is voor deze reis…Wat heb ik genoten van en gehuild bij het lezen van deze prachtige en ontroerende roman!

Macbeth

Een donker, vervallen, corrupt fabrieksstadje in het Schotland van de vroege jaren 70. Een politiemacht die worstelt met een aanhoudend drugsprobleem. De illegale handel wordt beheerst door twee drugsbaronnen en één van hen – een meester in manipulatie genaamd Hecate – heeft connecties met de allermachtigsten, en is niet bang deze tegen elkaar uit te spelen. Centraal aan Hecates sluwe plan ligt de geleidelijke manipulatie van inspecteur Macbeth: hoofd van het SWAT-team en behoorlijk paranoïde en vatbaar voor geweld. Wat volgt is een meeslepend verhaal van liefde en schuld, politieke ambitie en hebzucht, langs de donkerste hoekjes van de menselijke natuur. In Jo Nesbø’s Macbeth barst de strijd los tussen de ambities van een corrupte politieman en zijn loyale collega’s, tussen een met drugs doordrenkte onderwereld en de greep van jeugdvriendschappen. Bereid je voor op een zinderende rit door de donkerste tunnels van de mensheid!

Vanuit hier zie je alles

Wanneer Selma over een okapi droomt, weet iedereen in het dorp hoe laat het is: binnen 24 uur zal er iemand sterven. Halsoverkop worden hartenwensen uitgesproken en geheimen opgebiecht. Maar er valt niet te ontkomen aan het lot: de beste vriend van Selma’s kleindochter Louise verongelukt op dramatische wijze. Jaren later wordt Louise verliefd op Frederik, een boeddhistische monnik die in Japan woont. Hun relatie beperkt zich tot het schrijven van brieven, maar als Selma sterft, staat hij weer voor haar neus. Met veel gevoel zet Mariana Leky een onvergetelijke liefde neer. De kleurrijke dorpsbewoners met hun gewoontes en hun (on)hebbelijkheden scheppen in Vanuit hier zie je alles een wereld waarvan je maar heel moeilijk afscheid kunt nemen.

Reisverslag van een kat

Het hartverwarmende Reisverslag van een kat van Hiro Arikawa vertelt over de roadtrip van Nana de kat. Dit boek is zo lief en mooi, we kunnen het haast niet onder woorden brengen, maar we proberen het toch. Nana weet niet waar hij naartoe gaat en waarom ze de reis maken. Maar het betekent wel dat hij voor in een zilverkleurig busje mag zitten naast zijn baasje Satoru. Samen doorkruisen ze Japan en logeren bij oude vrienden. Ze komen bij een norse boer die in katten niets meer dan rattenvangers ziet; bij een hartelijk echtpaar met een B&B waar huisdieren welkom zijn; bij een treurige man die net verlaten is door zijn vrouw. Maar waarom zijn ze op reis? En waarom is iedereen zo geïnteresseerd in Nana? Wanneer Nana erachter komt, breekt zijn kleine hartje en hij zet alles op alles om het avontuur niet te laten eindigen. Reisverslag van een kat van Hiro Arikawa is een ode aan het leven en vriendschap en aan de kleine dingen die soms de grootste vreugde geven. Het feelgoodboek voor Japan- én kattenliefhebbers! 'Iedereen die ooit schaamteloos veel van een huisdier hield zal deze roman verslinden.' – The Guardian 'Bereid je maar voor om emotioneel te worden. Je hoeft geen kattenliefhebber te zijn om van deze roman te houden.' – The Sunday Mirror

Reisverslag van een kat

Het hartverwarmende Reisverslag van een kat van Hiro Arikawa vertelt over de roadtrip van Nana de kat. Dit boek is zo lief en mooi, we kunnen het haast niet onder woorden brengen, maar we proberen het toch. Nana weet niet waar hij naartoe gaat en waarom ze de reis maken. Maar het betekent wel dat hij voor in een zilverkleurig busje mag zitten naast zijn baasje Satoru. Samen doorkruisen ze Japan en logeren bij oude vrienden. Ze komen bij een norse boer die in katten niets meer dan rattenvangers ziet; bij een hartelijk echtpaar met een B&B waar huisdieren welkom zijn; bij een treurige man die net verlaten is door zijn vrouw. Maar waarom zijn ze op reis? En waarom is iedereen zo geïnteresseerd in Nana? Wanneer Nana erachter komt, breekt zijn kleine hartje en hij zet alles op alles om het avontuur niet te laten eindigen. Reisverslag van een kat van Hiro Arikawa is een ode aan het leven en vriendschap en aan de kleine dingen die soms de grootste vreugde geven. Het feelgoodboek voor Japan- én kattenliefhebbers! 'Iedereen die ooit schaamteloos veel van een huisdier hield zal deze roman verslinden.' – The Guardian 'Bereid je maar voor om emotioneel te worden. Je hoeft geen kattenliefhebber te zijn om van deze roman te houden.' – The Sunday Mirror

De vakantietips van Mieke:

De moord op Commendatore, delen 1 & 2 – Haruki Murakami
Zoals mijn collega Jan altijd zegt als we het over Murakami hebben: ‘Hij bevalt je of hij bevalt je niet.’ Als Murakami je bevalt, is de impact groot en gaat die verder dan de spaghetti om 11 uur ’s ochtends, de vele koppen sterke zwarte koffie, de goedkope witte wijn en de vanzelfsprekende middagseks.
In 2009 schreef Marja Pruis een artikel in De Groene Amsterdammer waarin ze prachtig verwoordt dat het lezen van Murakami overgave vraagt. Hij schrijft over nani-ka, Japans voor iets. ‘Het iets dat hem beweegt. Iedereen heeft een nani-ka, waarin de alledaagse dingen zich verdiepen en een eenheid vormen,’ aldus Pruis. Na dit artikel heb ik nooit meer een ander artikel over Murakami gelezen. Door de zoektocht van Pruis begreep ik waarom ik wil huilen bij de boeken van Murakami. De ik-figuur in De moord op Commendatore zegt op bladzijde 330: ‘Hoe meer ik probeerde mijn leven te vereenvoudigen, hoe meer overal de samenhang uit leek te verdwijnen.’  Op naar een ontregelende mooie zomer met alle dagen Murakami. Het artikel van Marja Pruis is te lezen op: https:/www.groene.nl/artikel/nani-ka.

Gesprekken met vrienden – Sally Rooney
De jonge Frances (21) en haar beste vriendin (en ex-geliefde) Bobbi treden op als poetryslam-duo Op een festival worden ze ontdekt door de journaliste Melissa. Zij wil een reportage over de vriendinnen maken en nodigt hen bij haar thuis uit. Na verloop van tijd krijgt Frances een relatie met Nick, de echtgenoot van Melissa. Door deze relatie komt de verhouding met Bobbi op scherp te staan, maar ook die met haar moeder, vader en collega’s. Frances neemt meer en meer afstand van iedereen, maar ook van zichzelf. Het verhaal is al vaker geschreven, maar de wijze waarop Rooney het doet is adembenemend. Op de achterflap van het boek staat ‘Een moderne roman over de jeugd’. Laat u zich daar vooral niet door weerhouden om het te gaan lezen. De problemen waar Frances mee worstelt zijn van alle tijden: intimiteit, identiteit, jaloezie, geld en liefde. Een indrukwekkend debuut van een jonge Ierse schrijfster, die met een groot inzicht in de mens de lezer een spiegel voorhoudt.

Roza – Olivier Willemsen
Het is 1959. De 12-jarige Roza woont met haar vader, moeder en broertje Oleg in Serov, een klein dorpje in de Oeral. Op een dag komen er negen studenten op school om te vertellen over de tocht die ze gaan ondernemen op de Cholattsjachl – de Lijkenberg. Als ze na twee weken niet zijn teruggekeerd begint er een geheime zoektocht. Roza’s vader is erbij betrokken en andere dorpelingen gedragen zich ook vreemd. De verdwijning van de studenten is een van de grootste mysteries van Rusland. Ruim een halve eeuw later vertelt Roza haar verhaal, hoe ze als kind te veel heeft gehoord en daardoor moest vluchten. Maar klopt haar verhaal wel? Olivier Willemsen liet in Morgen komt Liesbeth al zien dat hij een meesterlijke auteur is die op onnavolgbare wijze duistere zaken aan het licht brengt. Hij verstaat de kunst om de lezer verdwaasd en met veel vragen achter te laten zodat er maar één ding opzit: het boek opnieuw te lezen.

Een indiaan als jij en ik – Erna Sassen & Martijn van der Linden (vanaf 8 jaar)
Boaz houdt van indianen en weet alles over ze. Als er op een dag een nieuw meisje in zijn klas komt, weet hij meteen dat zij een indiaan is. Aïsha en Boaz worden vrienden en begrijpen elkaar door de tekeningen van de oude Maya’s. Haar eerste Nederlandse woorden zijn dan ook: piramide, tempel, schildpad en slang. Alles gaat goed totdat papa heeft bedacht dat Boaz een klas moet overslaan. Boaz wordt zo boos dat hij wegloopt van huis. Gelukkig is oma er nog. Naar haar luistert papa wel. Martijn van der Linden maakte sprekende illustraties bij dit prachtige verhaal. Dit boek is onmisbaar in uw vakantiekratje.

Oorlogszoon – Ivo Weyel
Dit is het mooiste boek dat ik de afgelopen tijd heb gelezen. Ik kom erop terug in de nieuwsbrief voor Kerst. Drie keer heb ik een poging gedaan op te schrijven waarom het me zo raakt. Ik kom niet verder dan: ‘ontroerend’ en ‘het komt zo dichtbij’.  De grootouders en vader van Weyel waren ondergedoken in de Zacharias Janssestraat, aan de overkant van onze winkel. Voor nu laat ik het hierbij. Lees het boek; het gaat over u en over mij.

De moord op Commendatore

In ‘De moord op Commendatore’ van Haruki Murakami neemt een zesendertigjarige portretschilder zijn intrek in een oud atelier in de bergen ten zuidwesten van Tokio. Hij is onlangs gescheiden, na zes jaar huwelijk. Behalve door hartzeer wordt hij geplaagd door een ‘painter’s block’. Hij hoopt in het afgelegen atelier tot rust te komen en zijn inspiratie terug te vinden, maar het loopt anders. Een mysterieus schilderij lijkt tot leven te komen. Vanuit een heuvel in het bos achter het huis klinkt ’s nachts het geluid van een bel. Een flamboyante buurman biedt hulp, maar hij heeft zijn eigen agenda. Het leidt tot een zoektocht waarin de hoofdpersoon met zijn diepste angsten wordt geconfronteerd. ‘Een wonderlijk verhaal is het, op alle mogelijke manieren.’ **** – ‘Het Parool’ ‘Hoe ingewikkeld en geschift de verbanden ook klinken, (…) ze zijn zo overtuigend uitgewerkt dat je er moeiteloos in meegaat.’ – ‘De Standaard’

Gesprekken met vrienden

Gesprekken met vrienden van Sally Rooney is een moderne roman over de lusten en lasten van de jeugd. Rooney schrijft in een heldere stijl en met onderkoelde humor. Gesprekken met vrienden is Rooneys debuutroman, die door The Guardian als een van de belangrijkste debuten van 2017 is uitgeroepen. Frances is 21 jaar oud, koel en observerend. Ze studeert en doet samen met haar beste vriendin Bobbi aan poetryslams in Dublin, waar ze gespot worden door journalist Melissa. Frances raakt tegen wil en dank onder de indruk van haar en haar echtgenoot Nick, die nooit echt is doorgebroken als acteur. Wat aan het begin een onschuldige flirt lijkt, groeit al snel uit tot een vreemd soort intimiteit. Frances probeert haar leven geordend te houden, maar haar relaties ontsnappen steeds meer aan haar greep. Dan probeert ze iets radicaals: van moment tot moment leven. Rooney wordt gezien als de nieuwe Bret Easton Ellis, J.D. Salinger en Sylvia Plath. ‘Gesprekken met vrienden is eerst en vooral een roman over volwassenwording en over de rol die communicatie, digitaal en analoog, daarbij speelt. En dat in fraaie, beeldende stijl.’ – de Volkskrant

Roza

Olivier Willemsen debuteerde in 2014 met de onheilspellende roman Morgen komt Liesbeth. In zijn tweede boek geeft hij wederom blijk van zijn fascinatie voor duistere geschiedenis. Roza is gebaseerd op het waargebeurde, nooit opgeloste incident op de Djatlovpas in het Oeralgebergte. In 1959 werden daar de negen lichamen van een groep jonge studenten aangetroffen. Ruim een halve eeuw later blikt Roza Andreja Onilova terug op haar ontmoeting met de studenten, enkele dagen voor hun dood, en op haar merkwaardige vlucht uit de voormalige Sovjet-Unie. Is haar fantasie op hol geslagen of weet Roza daadwerkelijk wat er die winternacht in 1959 op de Djatlovpas is gebeurd? Olivier Willemsen groeide op in het dorpje Haps aan de grens met Duitsland. Hij studeerde geschiedenis en was onder andere hoofd communicatie van debatcentrum De Balie. Het Nederlands Letterenfonds kende hem in 2015 een van de acht debutantenbeurzen toe. www.olivierwillemsen.nl

De moord op Commendatore- Deel 2

In ‘De moord op Commendatore’ van Haruki Murakami had een portretschilder gehoopt tot rust te komen en zijn inspiratie terug te vinden in het huis van de beroemde schilder Tomohiko Amada. Maar in plaats daarvan is hij een wereld vol raadselen in gezogen. Het geluid van een bel houdt hem ’s nachts wakker, er gaat een mysterieuze kracht uit van een holte in het bos, voorwerpen in het huis worden door een onzichtbare hand verplaatst. Het schilderij ‘De moord op Commendatore’ lijkt de sleutel te bevatten. Maar eerst moet de portretschilder meer over de schepper Amada te weten komen. Wat speelde zich precies af in diens studentenjaren in Wenen, eind jaren dertig? Ondertussen boekt de verteller eindelijk weer eens vooruitgang aan een portret, ditmaal van een dertienjarig meisje. Totdat zij spoorloos verdwijnt, en hij de opdracht krijgt om haar te redden. ‘Een roman die je bij de lurven grijpt.’ **** – ‘de Volkskrant’

Een indiaan als jij en ik

Boaz zit in de klimboom aan de rand van het duinmeertje. Het is al etenstijd geweest, dat merkt hij aan de zon die ondergaat. En aan zijn maag, die vreemde geluiden maakt. Mooi dat hij niet naar huis gaat. Mooi niet. Misschien wel nooit meer. Aïsha is nieuw in de klas. En ze is een indiaan, Boaz weet het zeker. Hij verstaat haar niet, maar haar tekeningen begrijpt hij wel. Vanaf nu is het leuk op school. Totdat papa met een heel nare verrassing komt… Bekroond met een Vlag en Wimpel 2019 voor illustrator Martijn van der Linden in de categorie Geïllustreerde kinderboeken.

Een indiaan als jij en ik

Boaz zit in de klimboom aan de rand van het duinmeertje. Het is al etenstijd geweest, dat merkt hij aan de zon die ondergaat. En aan zijn maag, die vreemde geluiden maakt. Mooi dat hij niet naar huis gaat. Mooi niet. Misschien wel nooit meer. Aïsha is nieuw in de klas. En ze is een indiaan, Boaz weet het zeker. Hij verstaat haar niet, maar haar tekeningen begrijpt hij wel. Vanaf nu is het leuk op school. Totdat papa met een heel nare verrassing komt… De pers over Een indiaan als jij en ik: ‘Sassen voelt haarfijn aan welke beelden voor kinderen werken en maakt zo alle emoties die ze oproept knap invoelbaar, geholpen door de fraaie, robuuste illustraties van Martijn van der Linden in primitieve volkskunststijl, die door de tekst heenlopen.’ – NRC Handelsblad ‘Sassen snijdt op een originele, ontroerende én humorvolle manier twee actuele thema’s aan.’ - Trouw ‘De sterke vormgeving met kaders vol indianenweetjes en Van der Lindens prachtige illustraties in petrogliefen-stijl (met oranje steunkleur!) zitten dit rijke verhaal als gegoten.’ - Trouw Bekroond met een Vlag en Wimpel 2019 voor illustrator Martijn van der Linden in de categorie Geïllustreerde kinderboeken.

Oorlogszoon

Ik zit te lezen en hoor beneden een groepje mensen op straat praten. Een vrouw vraagt of iemand nog wat van de familie op nummer 30 heeft gehoord. ‘Weggevoerd’, zegt een mannenstem. ‘Mooi zo’, is het antwoord. Iemand anders: ‘Opgeruimd staat netjes.’ Het is dinsdag 13 juli 1943. De ‘ik’ in dit fragment is de vader van Ivo Weyel, de familie van nummer 30 de zijne. De regels komen uit het dagboek dat vader Weyel bijhoudt tijdens zijn onderduik. Zoon Ivo vindt het dagboek zeventig jaar later, na de dood van zijn vader. Over het dagboek was nooit gesproken. Weyel leest en interpreteert en leert hem als een heel andere man kennen. Door zijn reflecties, observaties en emoties is Oorlogszoon uitgegroeid tot een nu eens hilarisch, dan weer aangrijpend dubbeldagboek.

Oorlogszoon

In Oorlogszoon vertelt Ivo Weyel hoe hij, na zijn vaders dood, diens oorlogsdagboek vond, verborgen achter in een kast, meer dan duizend pagina’s dik, geschreven tijdens de onderduik. Zijn vader had er nooit over gesproken. Door het dagboek leerde Ivo hem kennen als een compleet andere man dan hij zich zijn leven had voorgedaan. Waren hun beider levens daardoor gebouwd op leugens? Ivo’s eigen leven klopt niet meer. Het moet over. Maar hoe? Samengesteld uit dagboekfragmenten van zijn vader en bespiegelingen uit zijn eigen omgewoelde leven, groeit Oorlogszoon uit tot een uniek dubbeldagboek, filosofisch en bij vlagen hilarisch, dat diep ontroert.

De vakantietips van Edith:

Slaap – Matthew Walker
Misschien een vreemde keuze, maar ik sleep dit boek al weken als een bijbel achter me aan en ik denk dat er meer mensen zijn die opknappen van dit boek. Waarom slapen we eigenlijk? En hoeveel slaap hebben we nodig? Wat gebeurt er met ons als we te weinig slapen? Matthew Walker was gefascineerd door het feit dat de mens slaapt en een deel van die slaap zelfs helemaal verlamd is – uit evolutionair oogpunt toch niet echt handig. Dus als we het nog steeds doen, en relatief lang ook (het liefst acht uur per dag), dan zal er toch wel iets nuttigs aan zijn? Walker zocht het allemaal uit. Het resultaat is een heerlijk boek vol weetjes en grappige onderzoeken, waar je elke verjaardag mee kunt opleuken. Bovenal is het inspirerend, slapen is gratis en als je weet hoe goed slapen voor je is, wil je je er echt wel beter je best voor doen. Mijn lievelingstip: een half uur voor het slapen alle schermen uit en in een opgeruimde slaapkamer (zie hieronder) nog even lezen. In slaap vallen bij dit boek mag. Graag zelfs, Walker zou zich vereerd voelen.

Opgeruimd, de manga – Marie Kondo
Alles leuk en aardig die vakantie, maar opruimen moet altijd. Ik probeerde me ooit door het eerste boek van Kondo heen te werken, maar daar werd ik stiekem een beetje gek van in mijn hoofd. (En daarbij: ik heb helemaal geen tijd om dat hele boek door te werken, IK MOET OPRUIMEN!!)
Voor iedereen die wel wil opruimen, maar er niet zo goed in is (en niet zo veel tijd heeft) heeft Kondo haar eigen methode gekondoot en nu kan ik er wat mee. Ik vouw me een gelukkige slag in de rondte en durf eindelijk dingen weg te doen (het eerste boek van Kondo bijvoorbeeld).
En als je je koffer een beetje kondo-fähig inpakt, kun je weer wat meer boeken meenemen.

De lange droogte – Cynan Jones
Zelfs als je niet heel zuinig kan inpakken is er nog een plaatsje voor dit boek. En wat een meesterwerk is dit debuut, in al zijn bescheidenheid. Er is een koe ontsnapt, een drachtige koe, het is ’s ochtends vroeg al snoeiheet en boer Gareth kan niet anders dan de koe gaan zoeken. Tijdens zijn zoektocht overdenkt hij zijn leven, de keuzes die hij maakte, de dromen die hij nog heeft. Er zit een plotwending in waar de rillingen me nu nog van over de rug lopen – zo gewaagd, knap, ongewoon. Mocht je wel heel netjes kunnen inpakken, neem dan ook zijn andere boeken mee: Inham en De burcht. Cynan Jones is een auteur om zo snel mogelijk te ontdekken en te blijven volgen. Wat een tovenaar.

Roza – Olivier Willemsen
Nog een dunnetje (als je maar een halfuurtje mag lezen voor het slapengaan zijn dunne boeken een uitkomst). Roza is het tweede boek van Willemsen en net als voor Jones geldt ook hier: ontdek hem snel, hij wordt een heel grote. Roza gaat over het bekende mysterie op de Djatlovpas waar in 1959 negen studenten omkwamen tijdens een kampeertocht. De ware toedracht is nog steeds niet opgehelderd. Het boek is als zo’n houten bolpuzzel – je denkt dat als je ’m nou maar heel rustig uit elkaar haalt en goed onthoudt welk stukje waar zat, dat je ’m dan ook wel weer in elkaar krijgt, maar je eindigt geheid met een berg losse blokjes waar je geen voor- of achterkant meer in kunt ontdekken. Fascinatie en frustratie strijden om voorrang en uiteindelijk kun je maar één ding doen: opnieuw beginnen. Met het boek dan. Die berg houtjes eindigt in de prullenbak.

De vluchtelingen – Viet Thanh Nguyen
Vorig jaar las ik een boek (waarvan ik de titel niet zal noemen maar waar wel onlangs een heel handzame midprice-editie van verscheen – nu kun je ’m ook meenemen als je zes weken gaat backpacken in Thailand) dat zich deels in Vietnam afspeelde ten tijde van de oorlog. In de literatuur is veel aandacht voor de Amerikaanse kant van het verhaal, Nguyen laat in deze bundel zien hoe de geschiedenis verder ging voor de naar Amerika gevluchte Vietnamezen. Acht puntgave verhalen over immigranten, mensen die een nieuw leven proberen op te bouwen, opgroeien zonder wortels. Urgent, actueel, inzichtelijk en prachtig. Het enige wat ik op deze verhalenbundel kan afdingen is dat er nergens op het omslag staat dat het verhalen zijn. Foei, uitgever!

Het genootschap van onvrijwillige dromers – José Eduardo Agualusa
Eigenlijk is dit het ultieme vakantieboek: als je het uit hebt, ben je van Angola naar Brazilië naar Zuid-Afrika terug naar Angola gereisd. In een fascinerende bijna dwingende stijl grijpt Agualusa je meteen bij de lurven om je 250 pagina’s later pas weer los te laten. In korte zinnen trekt alles aan je voorbij: de huwelijksproblemen van journalist Daniel, de droomkunst van de Zuid-Afrikaanse Moira, het Angolese studentenprotest, het duistere verleden van hoteleigenaar Hossi. Een sprookjesachtige maatschappijkritiek.

Ik ben ik ben ik ben – Maggie O’Farrell
Ik ben ik ben ik ben weer veel te lang van stof. Ik noem dit boek bewust als laatste omdat ik even zeker wil weten dat we onder ons zijn – alleen de diehards hebben het tot hier gered. Ik ben ik ben ik ben is het bijzonderste boek dat ik de afgelopen tijd las, een boek zoals ik nog nooit las. In zeventien hoofdstukken beschrijft O’Farrell hoe ze keer op keer aan de dood ontsnapte (om precies te zijn: zestien keer zijzelf, één keer haar dochter). Nooit eerder trof ik iemand die zo helder schreef over pijn, vergeten, angst en opluchting. Ze spaart zichzelf niet, heeft totaal geen zelfmedelijden en is nergens dramatisch. Het resultaat is een ode aan het leven die mijn doodsangst hielp omzetten in levensvreugd. Ik ben er nog. Wat een verademing, wat een boek.
 

Slaap

Waarom slapen we? En waarom is gebrek aan slaap zo schadelijk? Tot voor kort had de wetenschap daar geen antwoord op, maar de laatste twintig jaar heeft een explosie aan nieuw onderzoek veel kunnen verhelderen omtrent een van onze meest fundamentele levensbehoeften. In Slaap legt hersenwetenschapper en slaapexpert Matthew Walker uit waarom slapen en dromen van levensbelang zijn. Dit boek kan je leven ingrijpend veranderen. ‘Aanrader voor op het nachtkastje!’ – New York Times Book Review ‘Walker ontdekte een revolutionaire manier om slimmer, aantrekkelijker, dunner, gelukkiger en gezonder te worden: een goede nachtrust. Dit boek is een eyeopener!’ – The Guardian ‘Hij geeft ons de kennis en strategieën om het slaapgebrek in onze samenleving te bestrijden.’ – NASA-wetenschapper Mark R. Rosekind ‘Het allerbelangrijkste: hij wijst je de weg naar een betere nachtrust – vannacht nog.’ – Men’s Journal

Opgeruimd! De manga

Maak kennis met Chiaki, een jonge vrouw uit Tokyo die worstelt met een overvol appartement, rommelige relaties en een gebrek aan richting in haar leven. Na een klacht van haar aantrekkelijke buurman over de droevige toestand van haar balkon schakelt ze Marie Kondo in. Met leuke en inzichtelijke lessen helpt Kondo Chiaki haar huis – en leven – weer op orde te krijgen. Deze volledig geïllustreerde casestudy is ideaal voor mensen die op een leuke manier kennis willen maken met de KonMari-methode, maar ook voor fans die eraan herinnerd willen worden hoe je juist die dingen behoudt die joy sparken.

De lange droogte

Wanneer Gareth 's ochtends vroeg wakker wordt, kan hij de opkomende warmte van de dag al voelen en de stilte van zijn vrouw die zwaar in de lucht hangt. Terwijl hij over de verschroeide velden op zoek gaat naar een verdwenen koe begint zijn geest te malen over de dromen die hij heeft, de zorgen die hij en zijn vrouw allebei dragen, en het ongemakkelijke gevoel dat er iets gaat veranderen. De lange droogte is een mokerslag van een roman over de kwetsbaarheid van het leven en de kleine onopgemerkte momenten waarop het noodlot toeslaat.

Roza

Olivier Willemsen debuteerde in 2014 met de onheilspellende roman Morgen komt Liesbeth. In zijn tweede boek geeft hij wederom blijk van zijn fascinatie voor duistere geschiedenis. Roza is gebaseerd op het waargebeurde, nooit opgeloste incident op de Djatlovpas in het Oeralgebergte. In 1959 werden daar de negen lichamen van een groep jonge studenten aangetroffen. Ruim een halve eeuw later blikt Roza Andreja Onilova terug op haar ontmoeting met de studenten, enkele dagen voor hun dood, en op haar merkwaardige vlucht uit de voormalige Sovjet-Unie. Is haar fantasie op hol geslagen of weet Roza daadwerkelijk wat er die winternacht in 1959 op de Djatlovpas is gebeurd? Olivier Willemsen groeide op in het dorpje Haps aan de grens met Duitsland. Hij studeerde geschiedenis en was onder andere hoofd communicatie van debatcentrum De Balie. Het Nederlands Letterenfonds kende hem in 2015 een van de acht debutantenbeurzen toe. www.olivierwillemsen.nl

De vluchtelingen

In De vluchtelingen geeft Viet Thanh Nguyen een stem aan alle mensen die zich tussen twee werelden bevinden, tussen het geadopteerde vaderland en het geboorteland. Nguyen vertelt ons onder meer over een jonge Vietnamese vluchteling die een ernstige cultuurschok oploopt als hij met twee homoseksuele mannen in San Francisco gaat wonen, over een vrouw wier man aan dementie lijdt en haar begint te verwarren met een vroegere geliefde en over een meisje in Ho Chi Minh Stad van wie het oudere halfzusje terugkomt uit Amerika en schijnbaar alles heeft bereikt wat zij nooit zal doen. De vluchtelingen is een prachtig geschreven boek over de ambities van degenen die het ene land verlaten voor het andere, en over het verlangen naar zelf¬ontplooiing en nieuwe relaties, dingen die zo bepalend zijn voor ons leven.

De vluchtelingen

In De vluchtelingen geeft Viet Thanh Nguyen een stem aan alle mensen die zich tussen twee werelden bevinden, tussen het geadopteerde vaderland en het geboorteland. Nguyen vertelt ons onder meer over een jonge Vietnamese vluchteling die een ernstige cultuurschok oploopt als hij met twee homoseksuele mannen in San Francisco gaat wonen, over een vrouw wier man aan dementie lijdt en haar begint te verwarren met een vroegere geliefde, en over een meisje in Ho Chi Minh Stad van wie het oudere halfzusje terugkomt uit Amerika en schijnbaar alles heeft bereikt wat zij nooit zal doen.

Het genootschap van onvrijwillige dromers

De Angolese journalist Daniel Benchimol droomt van mensen die hij niet kent. Moira Fernandes, een Mozambikaanse kunstenaar die in Kaapstad woont, ensceneert en fotografeert haar eigen dromen. Hélio de Castro, een Braziliaanse neurowetenschapper, filmt hen. Hossi Kaley, een hotelier en voormalige guerrillastrijder met een duister en gewelddadig verleden, heeft een heel andere en zelfs nog geheimzinnigere relatie tot zijn dromen. Dromen brengen deze vier personages bij elkaar in een dramatische reeks gebeurtenissen, in een land dat wordt gedomineerd door een totalitair regime dat op de rand van totale ineenstorting staat. Het genootschap van de onvrijwillige dromers is een politieke, satirische en onderhoudende fabel die de werkelijkheid uitdaagt en in twijfel trekt terwijl hij pleit voor de terugkeer van de droom als een wapen van verzet in onze tijd.

De vakantietips van Jan:

Feitenkennis – Hans Rosling
Volgens de Zweedse wetenschapper Hans Rosling hebben veel mensen een volstrekt verkeerd beeld van de wereld. Armoede wordt sterk overschat, het onderwijsniveau is veel hoger dan we denken, we worden ouder dan gedacht en het mondiaal inentingspercentage onder kinderen is niet 20 maar 80 procent. Waarom denken mensen anders dan de feiten uitwijzen? Specifieker: waarom is het mensbeeld in veel gevallen negatiever dan de werkelijkheid? Rosling plaatst de feiten tegenover de instincten. Feitenkennis zit vol weetjes over de toestand in de wereld en dat is opzichzelf al genoeg reden om het boek te lezen. Maar Rosling gaat verder en probeert psychologische verklaringen te vinden voor het verschil tussen mensbeeld en werkelijkheid aan de hand van tien instincten: aangeboren of ingesleten hardnekkige – maar onterechte – gewoonten of gedachten. Hij beschrijft bijvoorbeeld het ‘kloofinstinct’: de menselijk drang om dingen in twee afzonderlijke groepen te verdelen, met een kloof daartussen: goed-slecht, helden-schurken, mijn land-jouw land en arm-rijk. Daarom denken veel mensen dat de wereld is verdeeld in rijke (ontwikkelde) en arme (ontwikkelings-)landen. Terwijl deze tegenstelling al decennia lang niet meer bestaat: de welvaart is juist mooi verdeeld over alle welvaartsniveaus! Van dit boek leer je niet alleen veel, je wordt er ook blij van: op bijna alle fronten is de werkelijkheid gunstiger dan je denkt. Ehh… behalve op klimaatgebied dan.

Van wie is de stad – Floor Milikowski
Als je je pelotonsgewijs op de fiets door de stad begeeft op zoek naar het laatste plekje op een terras, als je tegen een groep toeristen met rolkoffers opbotst, als je al jarenlang vergeefs op een woning wacht, of de jouwe met superwinst kan doorverkopen, dan wordt het tijd om Wie is de stad van Floor Milikowski te lezen. Zij plaatst de enorme veranderingen van de laatste jaren in perspectief en beschrijft de mechanismen van de nieuwe machtsverhoudingen. Hoe vastgoedhandelaren panden opkopen en voor grof geld aan de man brengen. Of hoe particuliere eigenaren bij verhuizing uit de stad hun huis aanhouden en lucratief verhuren of hoe bewoners flink verdienen met Airbnb-verhuur. De gemeente ziet het gebeuren en kijkt ernaar. Het besef dat het uit de hand loopt en er snel maatregelen nodig zijn dringt maar langzaam tot de beleidsmakers door. Floor Milikowski heeft een vlotte pen en daarom is dit een fijn boek om te lezen. Maar het maakt je wel somber, want waar gaat het in godsnaam heen met de stad?

Voel je vrij – Zadie Smith
Net al Floor Milikowski houdt ook Zadie Smith met haar essays de vinger aan de pols van de tijdgeest. Haar blik is nog iets wijder (Engeland, Amerika) en haar perspectief nog wat breder. Ook zij schetst, net als Floor Milikowski, de ontwikkelingen in de stad (waarom wordt in godsnaam de bibliotheek gesloten?), maar ze schakelt moeiteloos over op een verhandeling over schrijven en dansen, of over stadsparken en hun typische bezoekers. Smith verbindt haar particuliere belevenissen als vanzelfsprekend met de ideeën van grootheden als Dostojevski, Picasso of Philip Roth.
Ik vind ook de toegankelijkheid van haar proza een groot voordeel. Haar kennis is zonder meer op academisch niveau, maar ze is voor een niet-academicus als ik heel goed te volgen.

Feitenkennis

Heel veel Feitenkennis voor €9,99 'Het is al een prestatie op zich: statistieken sexy maken. Het lukte Hans Rosling.' – De Volkskrant Op eenvoudige vragen over wereldwijde trends geven we systematisch de verkeerde antwoorden. Het is zelfs zo erg dat een chimpansee die willekeurig antwoorden kiest consequent leraren, journalisten, Nobelprijswinnaars en studenten overtreft. In Feitenkennis legt hoogleraar Internationale Gezondheid en wereldfenomeen Hans Rosling, samen met Ola en Anna Rosling, uit waarom dit gebeurt. Hij presenteert daarbij tien redenen – van onze neiging om de wereld in twee kampen te verdelen tot de manier waarop we vooruitgang waarnemen – en komt zo met een radicaal nieuwe verklaring. Feitenkennis zit boordevol anekdotes, aangrijpende verhalen en uiteraard met de kenmerkende grafieken van Rosling. Het is een inspirerend, onthullend en ook essentieel boek dat de manier waarop je de wereld ziet compleet zal veranderen. 'Feitenkennist zorgt ervoor dat je zowel meer realistisch als meer hoopvol naar de wereld kijkt. Een geweldig en belangrijk boek.' – Ionica Smeets 'Begin dit jaar overleed de dwarse Zweedse statisticus Hans Rosling. Zijn laatste boek over denkfouten zou iedereen moeten lezen.' – Martijn van Calmthout

Van wie is de stad

In Van wie is de stad schetst Floor Milikowski een meeslepend portret van Amsterdam aan het begin van de 21ste eeuw. De bevolking groeit snel, het aantal toeristen neemt toe en de stad raakt in de greep van vastgoedhandelaren en beleggers uit binnen- en buitenland. In de binnenstad worden bakkers en boekhandels vervangen door ijswinkels en grote internationale ketens. Tegelijkertijd maken de hoge woningprijzen Amsterdam onbetaalbaar voor middeninkomens. Het zijn ontwikkelingen die ook spelen in steden als Venetië, Londen en Parijs en die van grote invloed zijn op de identiteit van de stad. Milikowski doet al jaren onderzoek naar de veranderingen en de machtsverhoudingen in Amsterdam. Ze neemt de lezer mee op haar zoektocht naar de winnaars en verliezers en stelt de vraag: van wie is de stad?

Van wie is de stad

In Van wie is de stad schetst Floor Milikowski een meeslepend portret van Amsterdam aan het begin van de 21ste eeuw. De bevolking groeit snel, het aantal toeristen neemt toe en de stad raakt in de greep van vastgoedhandelaren en beleggers uit binnen- en buitenland. In de binnenstad worden bakkers en boekhandels vervangen door ijswinkels en grote internationale ketens. Tegelijkertijd maken de hoge woningprijzen Amsterdam onbetaalbaar voor middeninkomens. Het zijn ontwikkelingen die ook spelen in steden als Venetië, Londen en Parijs en die van grote invloed zijn op de identiteit van de stad. Milikowski doet al jaren onderzoek naar de veranderingen en de machtsverhoudingen in Amsterdam. Ze neemt de lezer mee op haar zoektocht naar de winnaars en verliezers en stelt de vraag: van wie is de stad?

Voel je vrij

Behalve een begenadigd romanschrijver is Zadie Smith ook een briljante en unieke essayist. In Voel je vrij snijdt ze een aantal onderwerpen aan die we allemaal herkennen: wat betekent het om te leven _ te werken, te denken, te lachen en te genieten _ in de wereld van nu? Wat is de zin en betekenis van alle social media en wat voegen ze toe aan ons leven? Waarom hangen we zo graag in een fijne bibliotheek rond? En hoe moeten we onze kleinkinderen vertellen dat het ons niet is gelukt het klimaatprobleem gezamenlijk aan te pakken? Met een vlijmscherpe pen becommentarieert Smith culturele, maatschappelijke en politieke kwesties. Voel je vrij laat ons op een andere manier naar de wereld kijken: met de kritische maar ook diepmenselijke blik van Zadie Smith. Met dit boek bewijst Smith opnieuw dat ze de belangrijkste stem van haar generatie is. Zadie Smith (1975) is de auteur van vijf romans, een novelle en een serie essays. Zowel in 2003 als in 2013 werd ze verkozen tot een van de twintig Granta's Best Young British Novelists. Ze won onder andere de James Tait Black Memorial Prize, de Whitbread Award, de Guardian First Book Award en de Orange Prize. Ook stond ze op de shortlist van de Man Booker Prize en de Baileys Women's Prize for Fiction. Op dit moment doceert ze aan New York University. 'Smith doet me soms denken aan een improviserende muzikant of zo'n benijdenswaardige kok die met vijf toevallige ingrediënten in een handomdraai een lekker maaltje weet te bereiden. Verbindende factor van al haar losse, zeer uiteenlopende beschouwingen is haar fijnzinnige waarnemingsvermogen.' The New York Times Book Review 'Wie even was vergeten dat Zadie Smith een van de veelzijdigste, interessantste schrijvers is van deze tijd, moet vooral haar nieuwe essaybundel Voel je vrij lezen. Haar stukken zijn scherpzinnig, soms vilein, maar altijd relevant. We mogen ons gelukkig prijzen met Smith als gids.' Vanity Fair 'Smith beschikt over een scherp observatievermogen, kennis van zaken en een heldere geest. Daarnaast is ze een boekenwurm, een cultuurnerd die leest, luistert, kijkt en zich geregeld afvraagt hoe ze zich als schrijver en mens tot al die kunst om zich heen moet verhouden, iets waarover ze dolgraag met anderen van gedachten wisselt.' The Guardian 'Een overheerlijke mengelmoes van ideeën die getuigt van haar brede en diepgaande belangstelling. Het is als een rek- en strekoefening, een yogales voor de geest.' The Times

De vakantietips van Iris:

Leerschool – Tara Westover
Tara Westover groeit op in Idaho als jongste in een gezin met zeven kinderen. De familie is streng mormoons, waardoor de gezinsleden nauwelijks tot geen contact hebben met de buitenwereld. Alle kinderen volgen thuisonderwijs en werken vooral hard in het bedrijf van hun vader. Maar Tara is nieuwsgierig en wil verder leren. Om haar horizon te verbreden moet ze zich losmaken uit de gemeenschap en haar familie. In Leerschool kijkt Westover – inmiddels docent op de Universiteit van Cambridge – terug op haar jeugd waarin angst, geweld en isolatie de boventoon voerden. Ze is nergens bitter of sensatiebelust. Dat, in combinatie met haar heldere toon maakt dit boek zo indrukwekkend. Het is een prachtig verhaal over moed, zelfontwikkeling en bovenal geloven in jezelf; hoe moeilijk dat soms ook is.

Club Mars – Rachel Kushner
Romy Hall wordt op haar negenentwintigste veroordeeld tot tweemaal levenslang plus zes jaar nadat ze iemand de hersens heeft ingeslagen.
Haar jeugd in San Francisco was hard, kansarm en troosteloos, begrippen die ook van toepassing zijn op haar voormalige werkplek, de stripclub Club Mars.
Ondanks de troosteloosheid wil je als lezer steeds meer weten: meer over die erbarmelijke jaren in San Francisco en meer over de uitzichtloze positie waarin Romy zich staande moet zien te houden zónder haar zevenjarige zoontje Jackson, maar samen met duizenden andere vrouwelijke gedetineerden. De vraag rijst: is het zinvol om hoop te houden als je tot tweemaaltoe levenslang plus zes jaar bent veroordeeld?
Een indrukwekkende roman over een plek waar je nooit terecht wil komen en tegelijkertijd alles van wil weten dankzij het sublieme werk van Rachel Kushner: lees Club Mars!

Bestemming onbekend – Paul Mosier (Young adult)
Het leven van Rider is bepaald geen pretje. Nadat haar oma is overleden wordt ze in Californië op de trein gezet naar het enige familielid dat ze dan nog heeft: een verre oudoom in Chicago die ze nog nooit heeft gezien.
Dit hele boek speelt zich af in de Amtrak-trein die Rider naar haar onbekende toekomst brengt.
Ondanks alle ellende is er dankzij padvinder Bonzo, Neal-van-de-snackbar en Dorothea toch hoop en een beetje licht aan het einde van de treinreis.
‘De beste mensen zijn de mensen die gevoelens hebben, die hoop blijven houden. Ook al betekent dat soms dat je gekwetst en teleurgesteld wordt’, aldus Rider.

Leerschool

Tara Westover groeit op in een streng mormoons gezin. Al op jonge leeftijd moeten Tara en haar zes broers en zussen risicovol werk verrichten in het bedrijf van hun vader. Ze leren een heftruck te besturen en verzamelen schroot op het erf om in het onderhoud van de familie te voorzien. Het gezin leeft zo afgesloten van de gemeenschap dat er niemand is om Tara te onderwijzen, haar naar een dokter te brengen na een ernstig ongeluk, of om in te grijpen wanneer haar broer gewelddadig wordt. Tara slaagt er echter in zichzelf wiskunde en grammatica bij te brengen en ze wordt aangenomen aan Brigham Young University. Daar begint haar weg tot zelfontplooiing, waarbij ze niet alleen worstelt met haar gebrek aan kennis door haar geïsoleerde opvoeding, maar ook tot de pijnlijke conclusie moet komen dat een breuk met haar familie onvermijdelijk is.

Club Mars

In ‘Club Mars’ van Rachel Kushner is de 29-jarige Romy Hall onlangs veroordeeld tot tweemaal levenslang plus zes jaar. Ze slijt haar dagen in een maximaal beveiligde vrouwengevangenis in Noord-Californië. Buiten is het San Francisco van haar jeugd en Club Mars, de stripclub waar ze ooit danste voor de kost. En haar zevenjarige zoontje Jackson. Binnen is de nieuwe, absurde realiteit: duizenden vrouwen die hun levensbehoeften bij elkaar proberen te scharrelen, dagelijks geweld door zowel bewakers als gevangenen. Romy ziet de toekomst voor zich uitstrekken in een lange, onverbiddelijk rechte lijn. Totdat ze uit haar sleur wordt gerukt door nieuws vanbuiten, en haar lot naar eigen hand moet proberen te zetten. Een hartverscheurend en onvergetelijk boek, aldus Publishers Weekly.

Club Mars

In ‘Club Mars’ van Rachel Kushner is de 29-jarige Romy Hall onlangs veroordeeld tot tweemaal levenslang plus zes jaar. Ze slijt haar dagen in een maximaal beveiligde vrouwengevangenis in Noord-Californië. Buiten is het San Francisco van haar jeugd en Club Mars, de stripclub waar ze ooit danste voor de kost. En haar zevenjarige zoontje Jackson. Binnen is de nieuwe, absurde realiteit: duizenden vrouwen die hun levensbehoeften bij elkaar proberen te scharrelen, dagelijks geweld door zowel bewakers als gevangenen. Romy ziet de toekomst voor zich uitstrekken in een lange, onverbiddelijk rechte lijn. Totdat ze uit haar sleur wordt gerukt door nieuws vanbuiten, en haar lot naar eigen hand moet proberen te zetten. Een hartverscheurend en onvergetelijk boek, aldus Publishers Weekly.

Bestemming onbekend

Rider zit in de trein. Dagenlang. In haar eentje. Als Riders grootmoeder sterft, is er nog maar één familielid bij wie ze terechtkan: een oudoom in Chicago die ze nooit eerder heeft ontmoet. Om daar te komen wordt ze in Californië op de trein gezet voor een dagenlange reis. Helemaal aan haar lot overgelaten is ze niet: omdat ze minderjarig is, wordt ze in de gaten gehouden door Dorothea, een medewerkster van de spoorwegmaatschappij. Rider heeft niet veel bezittingen: alleen een rugzak, wat geld voor eten voor onderweg - dat ze op de eerste dag al uitgeeft - en een doos met iets belangrijks erin. Tijdens haar reis komt Rider erachter dat de trein een wereld op zich is, met bijzondere bewoners die ze gaandeweg beter leert kennen, zoals de oude Carlos, Neal van de snackbar, de padvinder die van gedichten houdt, en Dorothea natuurlijk. Maar een treinreis is ook tijdelijk, dus van al die mensen die ze net heeft leren kennen zal ze ook weer afscheid moeten nemen. De indruk die deze mensen achterlaten is echter onuitwisbaar. En wat zit er toch in die doos die zij koestert? Paul Mosier schrijft een bitterzoet verhaal over afscheid en een mogelijk nieuw begin.

De vakantietips van Marianne:

Het enige verhaal – Julian Barnes
‘Zou u liever meer liefhebben en meer lijden, of minder liefhebben en minder lijden? Dat is, denk ik, uiteindelijk de enige vraag.’ Hiermee begint de roman van Julian Barnes. Mijn interesse was gewekt! Barnes beschrijft in Het enige verhaal de hopeloze liefde tussen de negentienjarige student Paul en de getrouwde achtenveertigjarige Susan. Ik vond het een prachtig, beschouwend en tegelijk intens treurig liefdesverhaal.

De acht bergen – Paolo Cognetti
Ik vond De acht bergen een mooie, ingetogen filosofische roman over vriendschap, eenzaamheid, natuur en familiebanden. En heeft u De acht bergen al gelezen, niet getreurd want nu is ook Cognetti’s eerste roman vertaald: De buitenjongen.

Gesprekken met vrienden – Sally Rooney
Gesprekken met vrienden is een frisse, knap geschreven, bij vlagen humoristische roman van de jonge debutante Sally Rooney over liefde, vriendschap en volwassen worden in de eenentwintigste eeuw. Een originele nieuwe stem in de literatuur!

Het enige verhaal

‘Het enige verhaal’ van Julian Barnes is een pijnlijk mooie roman over eerste liefde – en de levenslange gevolgen daarvan. Begin jaren zestig. In een saaie voorstad van Londen brengt de negentienjarige student Paul de zomermaanden door in zijn ouderlijk huis. Op aanraden van zijn moeder schrijft hij zich in bij de plaatselijke tennisclub. Tijdens een toernooi ontmoet hij Susan: achtenveertig jaar oud, zelfverzekerd, ironisch, overdonderend. Susan is getrouwd, met twee volwassen dochters. Paul en Susan worden elkaars geliefden. In ‘Het enige verhaal’ kijkt Paul jaren later terug op de zomer die zijn leven voorgoed veranderde, op de daaropvolgende jaren samen en hoe dit leven uiteindelijk, heel langzaam, uiteenviel.

De acht bergen

WINNAAR VAN DE PREMIO STREGA 2017 Pietro is een stadsjongen uit Milaan. Zijn vader is chemicus, en gefrustreerd door zijn baan. Zijn ouders delen een liefde voor de bergen, dat is waar ze elkaar ontmoetten, waar ze verliefd werden en waar ze trouwden in een kerkje aan de voet van de berg. Door deze gedeelde passie kan hun relatie voortbestaan, zelfs wanneer er tragische gebeurtenissen plaatsvinden. Het stadsleven vervult hun vaak met gevoelens van spijt dat ze niet voor een ander leven hebben gekozen. Dan ontdekken ze een dorpje in het Noord-Italiaanse Val d’Aosta, waar het gezin vanaf dat moment iedere zomer zal doorbrengen. De elfjarige Pietro raakt er bevriend met de even oude Bruno, die voor de koeien zorgt. Hun zomers vullen zich met eindeloze wandelingen door de bergen en zoektochten door verlaten huizen en oude molens, en er bloeit een ogenschijnlijk onverwoestbare vriendschap op.

De acht bergen

Pietro is een stadsjongen uit Milaan. Zijn vader is scheikundige, en gefrustreerd door zijn werk in een fabriek. Zijn ouders delen een liefde voor de bergen, dat is waar ze elkaar ontmoetten, waar ze verliefd werden en waar ze trouwden in een kerkje aan de voet van de berg. Door deze gedeelde passie kan hun relatie voortbestaan, zelfs wanneer tragische gebeurtenissen plaatsvinden. Het stadsleven vervult hun vaak met gevoelens van spijt dat ze niet voor een ander leven hebben gekozen. Dan ontdekken ze een dorpje in het Noord-Italiaanse Valle d'Aosta waar het gezin vanaf dat moment iedere zomer zal doorbrengen. De elfjarige Pietro raakt er bevriend met de even oude Bruno, die voor de koeien zorgt. Hun zomers vullen zich met eindeloze wandelingen door de bergen en zoektochten door verlaten huizen en oude molens en er bloeit een ogenschijnlijk onverwoestbare vriendschap op.

Gesprekken met vrienden

Gesprekken met vrienden van Sally Rooney is een moderne roman over de lusten en lasten van de jeugd. Rooney schrijft in een heldere stijl en met onderkoelde humor. Gesprekken met vrienden is Rooneys debuutroman, die door The Guardian als een van de belangrijkste debuten van 2017 is uitgeroepen. Frances is 21 jaar oud, koel en observerend. Ze studeert en doet samen met haar beste vriendin Bobbi aan poetryslams in Dublin, waar ze gespot worden door journalist Melissa. Frances raakt tegen wil en dank onder de indruk van haar en haar echtgenoot Nick, die nooit echt is doorgebroken als acteur. Wat aan het begin een onschuldige flirt lijkt, groeit al snel uit tot een vreemd soort intimiteit. Frances probeert haar leven geordend te houden, maar haar relaties ontsnappen steeds meer aan haar greep. Dan probeert ze iets radicaals: van moment tot moment leven. Rooney wordt gezien als de nieuwe Bret Easton Ellis, J.D. Salinger en Sylvia Plath. ‘Gesprekken met vrienden is eerst en vooral een roman over volwassenwording en over de rol die communicatie, digitaal en analoog, daarbij speelt. En dat in fraaie, beeldende stijl.’ – de Volkskrant

De vakantietips van Melle:

Waarom ras ertoe doet – Afua Hirsch
De meeste non-fictie leg ik halverwege opzij. Ja ja, nu weten we het wel, met die graaiers in de Londense bankierssector/bodemlagen in het Antropoceen/hoogbegaafde octopussen, denk ik na honderd bladzijden. Er wordt altijd gezegd dat goede non-fictie moet lezen als fictie. Geen eenvoudige opdracht, maar het is Afua Hirsch wel gelukt: Waarom ras ertoe doet heeft het verhalende van een goede roman. Hirsch biedt de lezer een boeiende inkijk in haar psyche en vertelt haar persoonlijke geschiedenis. Daarbij verweeft ze haar eigen bestaan met de geschiedenis van haar geboorteland, de voormalige imperiale mogendheid Groot-Brittannië. Als dochter van een Joods-Duitse vader en een Ghanese moeder laat ze zien hoe ras haar leven heeft beïnvloed. Ondanks haar ‘Britishness’, de deftige meisjesschool die ze bezocht, haar jeugd in de witte Londense wijk Wimbledon en de upper-middle class familie waarin ze geboren werd, wordt haar in Engeland meerdere keren op een dag gevraagd waar ze vandaan komt. Hirsch verzet zich tegen de vraag, die haar indirect bestempelt tot buitenstaander. Ze betoogt dat ook haar leven, in feite een gevolg van immigratie en Brits imperialisme, onderdeel uitmaakt van de geschiedenis van Groot-Brittannië. Waarom ras ertoe doet is een erg goed geschreven, intelligent en constructief boek. Hirsch schrijft over haar reizen naar Ghana en het Caraïbisch gebied, over de link tussen de hoge Britse suikerconsumptie en slavernij, over datingbureaus die geen man kunnen vinden voor haar hoogopgeleide zwarte vriendinnen, over wereldtentoonstellingen, het koninkrijk Ashanti en Serena Williams. Haar openhartigheid nodigt uit tot identificatie.

Gebrek is een groot woord – Nina Polak
Nynke ‘Skip’ Nauta keert na zeven jaar over de wereldzeeën te hebben gevaren terug naar Amsterdam. Ze treft haar oude vrienden aan in de loopgraven van de huizenmarkt en neemt zelf haar intrek in het tuinhuisje van de bevriende familie Zeno in Oud-Zuid. Met de blik van een vrouw die ervoor gekozen heeft een wat zonderling bestaan te leiden, beziet ze Amsterdam, en kijkt ze met verwondering naar de omgeving waarin wij – vastgeroeste Amsterdammers – leven. Het is een blik die je zelf alleen hebt wanneer je net terug van vakantie bent: een frisse kijk op je zo bekende habitat, die na een paar dagen weer verdwijnt. Gebrek is een groot woord is geen bombastisch boek over de tijdsgeest, maar het staat wel vol met eigenzinnige gedachten. Er is leed – een gevoel van tekortschieten in relaties bijvoorbeeld – maar dat leed voert niet de boventoon. Misschien komt dat omdat er voor de zeeclochard altijd een uitweg is: de haven. Skip laat zien dat op tijd weggaan soms voor iedereen het beste is. Gebrek is een groot woord heeft een optimistische, avontuurlijke ondertoon.

De porseleinkast – faxen aan Ger – Nicolien Mizee
Achter de toonbank nam ik alvast een voorproefje van het tweede deel van Nicolien Mizees Faxen aan Ger. Zo op het eerste gezicht houdt De porseleinkast het midden tussen een dagboek en een briefwisseling. Wat moet het heerlijk zijn geweest om Ger te zijn, die soms wel drie faxen op een dag van Mizee mocht ontvangen zonder ooit iets terug te sturen. Juist het uitblijven van zijn antwoord maakte dat Mizee doorschreef, vertelde ze bij VPRO boeken. En hoe! Wat een bijzonder scherp geformuleerde inzichten, en wat is er toch veel leven in het hoofd van Mizee. Het voelt als een voorrecht om haar laconieke, humoristische en soms wanhopige gedachten op deze manier te kunnen volgen.

Waarom ras ertoe doet

Afua Hirsch is geboren en getogen in Engeland. Dat geldt ook voor haar ouders, haar zuster, haar man, haar dochter en de meeste van haar vrienden. Maar waarom blijven mensen dan vragen waar ze vandaan komt? Er is iets wat zij en haar naasten delen, schrijft Hirsch: ‘De reden is simpel: het gaat over onze huidskleur. We zijn allemaal opgegroeid in het besef 'anders' te zijn.’ Dit boek gaat over de reden waarom dat ertoe doet. Volstrekt open, onderzoekend en subtiel verweeft Hirsch de verhalen over de raciale kloof met haar eigen levensverhaal. Ze legt uit hoe die kloof is ontstaan en hoezeer die nog steeds wordt ontkend, en ze pleit voor verandering. Waarom ras ertoe doet is een boek voor iedereen die de waarheid wil horen over de maatschappelijke betekenis van ras en identiteit, de verborgen strijd over de nationale identiteit, over de identiteitscrisis waarin de Europese samenlevingen zich bevinden. En het is ook en vooral een boek over de vraag waarom we het zo ongelofelijk ingewikkeld vinden om over ras te praten.

Waarom ras ertoe doet

Afua Hirsch is geboren en getogen in Engeland. Dat geldt ook voor haar ouders, haar zuster, haar man, haar dochter en de meeste van haar vrienden. Maar waarom blijven mensen dan vragen waar ze vandaan komt? Er is iets wat zij en haar naasten delen, schrijft Hirsch: ‘De reden is simpel: het gaat over onze huidskleur. We zijn allemaal opgegroeid in het besef 'anders' te zijn.’ Dit boek gaat over de reden waarom dat ertoe doet. Volstrekt open, onderzoekend en subtiel verweeft Hirsch de verhalen over de raciale kloof met haar eigen levensverhaal. Ze legt uit hoe die kloof is ontstaan en hoezeer die nog steeds wordt ontkend, en ze pleit voor verandering. Waarom ras ertoe doet is een boek voor iedereen die de waarheid wil horen over de maatschappelijke betekenis van ras en identiteit, de verborgen strijd over de nationale identiteit, over de identiteitscrisis waarin de Europese samenlevingen zich bevinden. En het is ook en vooral een boek over de vraag waarom we het zo ongelofelijk ingewikkeld vinden om over ras te praten.

Gebrek is een groot woord

Nynke ‘Skip’ Nauta is al zeven jaar op zee als het verleden plotseling voor haar neus staat, zomaar, in de jachthaven van Cannes: het echtpaar Zeno en hun briljante puberzoon, Juda. De enthousiaste Zeno’s hebben al eens eerder goed gezorgd voor Skip en ze nodigen haar uit om een zomer door te brengen in hun tuinhuis in Amsterdam. Schoorvoetend accepteert Skip de uitnodiging en reist terug naar Nederland. Ze treft een stad en een gezin aan waaraan de tijdgeest knaagt. In de overbevolkte, overbekende straten van Amsterdam valt bovendien niet te ontsnappen aan de sporen van twee verloren liefdes: een man en een moeder, die allebei tevergeefs hebben geprobeerd om Skip de tragedie in te trekken. De heldin heeft zich altijd met succes verzet tegen de rollen die haar werden opgedrongen, maar nu zal ze haar buitenstaanderschap opnieuw moeten overdenken. Kan een balling eigenlijk ooit nog thuis zijn? Gebrek is een groot woord is een roman over de desoriëntatie tussen vrijheid en verbondenheid. Een boek over hechting, aan elkaar, maar ook aan onze eigen realiteit. Nina Polak (1986) debuteerde in 2014 met het alom bejubelde We zullen niet te pletter slaan, dat werd genomineerd voor de Anton Wachterprijs, de ANV Debutantenprijs en de Opzij Literatuurprijs. Ze is redacteur bij De Correspondent en schrijft regelmatig voor De Gids. Over We zullen niet te pletter slaan: ‘De grote kwaliteit van dit boek is vanaf de openingsalinea duidelijk.’ ARJAN PETERS, DE VOLKSKRANT **** ‘Ontroerend en komisch, scherp en warm. Dit opvallende debuut is typisch zo’n boek dat je nóg een keer wilt lezen.’ HET PAROOL ‘Sprankelend geschreven met een natuurlijke souplesse en grappige typeringen.’ TROUW ‘Een slimme, grappige en wijze roman. Wat een prachtdebuut.’ DE GROENE AMSTERDAMMER ‘Klassiek, jong en ontroerend. Een debuutroman als deze verschijnt maar één keer in de zoveel tijd.’ LINDA. ‘Een intelligent, trefzeker en geestig verhaal dat naar meer smaakt.’ HUMO

De porseleinkast

‘Eigenlijk maakt het niet uit waar Nicolien Mizee over schrijft, elke letter die ze op papier zet is de moeite van het lezen waard.’ – VPRO Gids ‘De existentiële aard van haar schrijverschap zie je terug in bijna elke zin: gedreven, nietsontziend, eerlijk, zelfkritisch. Haar brieven doen vaak denken aan de dagboekaantekeningen van Frida Vogels: bij beiden zie je een vergelijkbaar vermogen om het persoonlijke getob in heldere, laconieke formuleringen en scherpe observaties te vatten.’ – NRC Handelsblad Na het succesvolle De kennismaking, waarin Nicolien Mizee begint met haar faxen aan Ger Beukenkamp, verschijnt het vervolg: De porseleinkast (1997‒1998). Hierin maken we onder anderen kennis met het Orakel, dat in tegenstelling tot Ger wél met Nicolien in gesprek treedt en haar een zekere mate van geestelijke gezondheid helpt te bewaren. 'Ja maar Nicolien, jij hebt ook nooit helemaal jezelf kunnen zijn,' zei het Orakel laatst, 'het is niet eens een kwestie van inhouden, je weet gewoon niet wat het is.' Ik had haar verteld dat ik altijd pijn in mijn nek en in mijn buik had. 'Dat komt doordat je altijd je adem inhoudt,' zei het Orakel, 'kijk, je doet dit,' en ze trok haar schouders op en hield haar buik in. 'O, vandaar dat ik altijd zo'n fascinatie heb voor de buiken van andere mensen,' zei ik. Het orakel bloosde. Die heeft een enorme buik. Maar ze heeft gelijk hoor. Nu merk ik het ook ineens. Ik hou voortdurend mijn adem in. 'Wat moet ik daar nou aan doen?' vroeg ik. 'Niks,' zei het Orakel. 'Gewoon doorleven. Zoiets is geen kwestie van drie keer om de tafel rennen en een half uur op je kop gaan staan, 't Is goed dat je het weet. 't Zal vanzelf beter worden.' Volgens een beproefd recept van vrijwel dagelijks wederwaardigheden doorfaxen rijgt Nicolien Mizee in De porseleinkast opnieuw haar dagen verrassend veelzijdig aaneen. Aan de hand van allerhande geschiedenissen van vrienden, vragen over het wezen van seks, en droevige misverstanden laat Mizee de lezer beter kijken naar zijn vriendschappen in heden en verleden. De manier waarop zij ze met goed gevolg bevraagt, levert een verslavend proza op.

De porseleinkast

Na het succesvolle De kennismaking, waarin Nicolien Mizee begint met haar faxen aan Ger Beukenkamp, verschijnt het vervolg: De porseleinkast (1997‒1998). Hierin maken we onder anderen kennis met het Orakel, dat in tegenstelling tot Ger wél met Nicolien in gesprek treedt en haar een zekere mate van geestelijke gezondheid helpt te bewaren. 'Ja maar Nicolien, jij hebt ook nooit helemaal jezelf kunnen zijn,' zei het Orakel laatst, 'het is niet eens een kwestie van inhouden, je weet gewoon niet wat het is.' Ik had haar verteld dat ik altijd pijn in mijn nek en in mijn buik had. 'Dat komt doordat je altijd je adem inhoudt,' zei het Orakel, 'kijk, je doet dit,' en ze trok haar schouders op en hield haar buik in. 'O, vandaar dat ik altijd zo'n fascinatie heb voor de buiken van andere mensen,' zei ik. Het orakel bloosde. Die heeft een enorme buik. Maar ze heeft gelijk hoor. Nu merk ik het ook ineens. Ik hou voortdurend mijn adem in. 'Wat moet ik daar nou aan doen?' vroeg ik. 'Niks,' zei het Orakel. 'Gewoon doorleven. Zoiets is geen kwestie van drie keer om de tafel rennen en een half uur op je kop gaan staan, 't Is goed dat je het weet. 't Zal vanzelf beter worden.' Volgens een beproefd recept van vrijwel dagelijks wederwaardigheden doorfaxen rijgt Nicolien Mizee in De porseleinkast opnieuw haar dagen verrassend veelzijdig aaneen. Aan de hand van allerhande geschiedenissen van vrienden, vragen over het wezen van seks, en droevige misverstanden laat Mizee de lezer beter kijken naar zijn vriendschappen in heden en verleden. De manier waarop zij ze met goed gevolg bevraagt, levert een verslavend proza op.

De vakantietips van Selma:

Motherhood – Sheila Heti
Sheila Heti’s briljante boek How Should a Person Be? (Hoe moet je zijn?) deed mij jarenlang uitzien naar haar nieuwe boek Motherhood. Toen ik het eindelijk in handen kreeg durfde ik er bijna niet aan te beginnen. Maar mijn hooggespannen verwachtingen werden volledig ingelost, meer dan dat eigenlijk. De hoofdpersoon is eind dertig en terwijl iedereen om haar heen zich aan het voortplanten is, vraagt zij zich af of ze überhaupt wel moeder wil worden. Haar gedachten hierover verweeft ze met bespiegelingen over haar schrijverschap, haar relatie met haar moeder en haar relatie met haar vriend Miles. Het boek is filosofisch, maatschappijkritisch en feministisch. Een verademing om zo’n eigenzinnige schrijfster te kunnen lezen. 
Ik wilde dat ik mezelf zo goed zou kunnen uitdrukken als Sheila Heti, zodat ik u beter kon overtuigen van de geweldigheid van dit boek. Dat lukte me niet – daarom citeer ik filmmaakster en auteur Miranda July: ‘This book is going to change how we think about life and women forever; like ancient Greek philosopher level of describing reality in a way that creates it. So, go or don’t go, read the book or don’t – either way your life will be changed by this thinker. I’m being serious here.’

k ben ik ben ik ben – Maggie O’Farrell
Een intrigerend gegeven: een autobiografisch boek aan de hand van 17 (!) bijna-doodervaringen. Sceptisch maar nieuwsgierig begon ik aan dit boek. Ik werd gegrepen door haar voortreffelijke manier van schrijven – Maggie O’Farrell schrijft werkelijk prachtig, maar ook spannend! Je weet dat ze alles overleeft en toch las ik de verschillende hoofdstukken alsof het een thriller betrof. Ik vertel er ook maar bij dat deze schrijfster geen greintje zelfmedelijden kent, voor het geval u daar bang voor was. Ze is een meester in het tonen van haar kwetsbaarheid en daarmee houdt ze je een spiegel voor. Hoe leef jij met je kwetsbaarheid?

De verboden vrucht – Liv Strömquist
Een werkelijk hilarische (schaterlachen) maar ook pijnlijke (samengeknepenbenenwerk) graphic novel over het vrouwelijk geslachtsorgaan. Zo weet ik nu bijvoorbeeld dat meneer Kellogg, naast het uitvinden van de cornflakes, een missie had om vrouwen ervan te weerhouden hun geslachtsdelen aan te raken. Of dat Koningin Christina na 400 jaar werd opgegraven om uitsluitsel te vinden over haar vermeende interseksualiteit (wat overigens alsnog niet vast te stellen was). Een fantastisch boek ter leering ende vermaeck.

Vissen voor de keizer – Didier Decoin
En dan nu nog een fijn boek voor als u even geen feministische strijd wilt aangaan (maar stiekem toch een beetje). In deze prachtig geschreven sprookjesachtige avonturenroman word je meegenomen naar het Japan van rond het jaar 1000. Een jonge weduwe legt een voettocht af met de laatste karpers die haar net verdronken man nog heeft kunnen vangen voor de vijver in de keizerlijke tuinen. De toekomst van haar dorp ligt in haar handen. Een klassiek aandoend verhaal, perfect voor de lome zomeravond.

Motherhood

**A Daily Telegraph, Financial Times, Irish Times, Refinery29, TLS and The White Review Book of the Year 2018**A provocative novel about the desire and duty to procreate, from the author of the critically acclaimed How Should A Person Be?

De verboden vrucht

Deze graphic novel gaat over het zogeheten ‘vrouwelijk geslachtsorgaan’. Wat is dat eigenlijk? En waarom heeft de mensheid uitgerekend met dit deel van het menselijk lichaam zo’n ontzettend a-relaxte, borderlineachtige haat-liefdeverhouding? In een bonte stoet van oude Grieken, steentijdvrouwen, Sigmund Freud, cornflakes-ondernemers, Doornroosje, hindoeïstische godinnen, popmuzikanten, schrijvers en biologieboeken schept Liv Strömquist een beeld van het orgaan dat de schilder Gustave Courbet ‘de oorsprong van de wereld’ noemde. Deze geschiedenis van de verboden vrucht is niet alleen leerzaam, maar ook genadeloos grappig.

Vissen voor de keizer

Bijzondere poëtische avonturenroman die zich afspeelt in Japan, alle zintuigen worden geprikkeld door de exotische beschrijvingen van geuren en kleuren Origineel meesterwerk van een gevierd schrijver in Frankrijk, winnaar van de Prix Goncourt Japan, rond het jaar 1000. Shimae, een bescheiden dorpje aan de oevers van de rivier de Kusagawa, herbergt een talent: het is de thuisbasis van visser Katsuro, een meester in het vangen van de mooiste karpers. Elk jaar brengt hij de vissen naar de keizerlijke hoofdstad waar ze de vijvers opsieren. Als Katsuro verdrinkt, besluit zijn jonge weduwe, de timide en delicate Miyuki, de lange en gevaarlijke reis in zijn plaats te maken. Ze trekt over bergen en door dalen, langs gebieden waar de grond trilt van de aardbevingen en ze ontmoet verschillende kleur rijke figuren die haar van haar pad dreigen te brengen. Van vele kanten loert het gevaar en Miyuki heeft al haar vindingrijkheid nodig – en een zeker geluk – om de gewichtige taak van haar geliefde echtgenoot te volbrengen. Vissen voor de keizer is een poëtische avonturenroman, met schitterende beschrijvingen van het Middeleeuwse Japan en een prachtige filosofische beschouwing over waar het hart ons toe kan bewegen. De pers over Vissen voor de keizer 'Met Vissen voor de keizer heeft Decoin een hommage geschreven aan de kunstenaars die hij bewondert, zoals de schilder Hiroshige en de schrijver Kawabata. Voortreffelijk.’ Le Monde ‘Een prachtig geconstrueerde roman (…) sierlijkheid in overvloed, een festival van smaken en geuren, sensuele macht, poëtisch, episch en het komt veel dichterbij dan veel hedendaagse verhalen.’ L’Express ‘Verfrissend, grappig, erotisch en exotisch. Arigato, Decoin-san!’ Les Echos ‘Het staat vast dat Didier Decoin een enorme eruditie bezit op het gebied van Japan, en de eeuw van de Heian in het bijzonder.’ Télérama

Vissen voor de keizer

Bijzondere poëtische avonturenroman die zich afspeelt in Japan, alle zintuigen worden geprikkeld door de exotische beschrijvingen van geuren en kleuren Origineel meesterwerk van een gevierd schrijver in Frankrijk, winnaar van de Prix Goncourt Japan, rond het jaar 1000. Shimae, een bescheiden dorpje aan de oevers van de rivier de Kusagawa, herbergt een talent: het is de thuisbasis van visser Katsuro, een meester in het vangen van de mooiste karpers. Elk jaar brengt hij de vissen naar de keizerlijke hoofdstad waar ze de vijvers opsieren. Als Katsuro verdrinkt, besluit zijn jonge weduwe, de timide en delicate Miyuki, de lange en gevaarlijke reis in zijn plaats te maken. Ze trekt over bergen en door dalen, langs gebieden waar de grond trilt van de aardbevingen en ze ontmoet verschillende kleur rijke figuren die haar van haar pad dreigen te brengen. Van vele kanten loert het gevaar en Miyuki heeft al haar vindingrijkheid nodig – en een zeker geluk – om de gewichtige taak van haar geliefde echtgenoot te volbrengen. Vissen voor de keizer is een poëtische avonturenroman, met schitterende beschrijvingen van het Middeleeuwse Japan en een prachtige filosofische beschouwing over waar het hart ons toe kan bewegen. De pers over Vissen voor de keizer 'Met Vissen voor de keizer heeft Decoin een hommage geschreven aan de kunstenaars die hij bewondert, zoals de schilder Hiroshige en de schrijver Kawabata. Voortreffelijk.’ Le Monde ‘Een prachtig geconstrueerde roman (…) sierlijkheid in overvloed, een festival van smaken en geuren, sensuele macht, poëtisch, episch en het komt veel dichterbij dan veel hedendaagse verhalen.’ L’Express ‘Verfrissend, grappig, erotisch en exotisch. Arigato, Decoin-san!’ Les Echos ‘Het staat vast dat Didier Decoin een enorme eruditie bezit op het gebied van Japan, en de eeuw van de Heian in het bijzonder.’ Télérama

De favorieten van Marijke:

De acht bergen – Paolo Cognetti
Een prachtig verhaal over vriendschap en familiebanden tegen de achtergrond van de indrukwekkende Italiaanse Alpen. De bergen, met hun onneembaarheid en schoonheid spelen een cruciale rol bij de zoektocht van hoofdpersoon Pietro naar de betekenis van zijn leven.
Niet voor niets al maanden in de bestseller-top-10.

De beroemdste bereninvasie van Sicilië – Dino Buzzati
Een ongewone en grappige vertelling voor jong en oud. Het boek begint met een beschrijving en illustratie van de personages en de plaats en tijd waarin het verhaal zich afspeelt. Leonzio is Koning der Beren in de bergen van Sicilië.  Zijn zoon Tonio is jaren geleden door jagers ontvoerd. Dan breekt er hongersnood uit en verlaten de beren de bergen op zoek naar voedsel. Een barre en gevaarlijke tocht waarin ze de venijnzwijnen, een sluwe professor en de gevaarlijke Snaterkater op hun pad vinden. Lukt het ze te overwinnen en komt Tonio ooit weer terug? Het is een mooi uitgegeven boekje, rijk geïllustreerd met geestige tekeningen.

De Weense sigarenboer – Robert Seethaler
Na het prachtige Een heel leven is ook dit boek een juweel. De jonge Franz groeit op het Oostenrijkse platteland op met alleen zijn moeder. Als hij zeventien is vertrekt hij naar Wenen om in de leer te gaan bij een oude sigarenboer Otto Trsnjek. Een van de klanten is professor Freud, met wie Franz een bijzondere band krijgt. Ook speelt het Boheemse meisje Anezka een belangrijke rol, hij volgt haar bijna obsessief. Het is de periode vlak voor de Tweede Wereldoorlog, maar de voortekenen zijn merkbaar, met gevolgen voor Otto en de professor. Fijngevoelig geschreven. Het verhaal is tragisch, maar tegelijkertijd licht van toon.

De acht bergen

WINNAAR VAN DE PREMIO STREGA 2017 Pietro is een stadsjongen uit Milaan. Zijn vader is chemicus, en gefrustreerd door zijn baan. Zijn ouders delen een liefde voor de bergen, dat is waar ze elkaar ontmoetten, waar ze verliefd werden en waar ze trouwden in een kerkje aan de voet van de berg. Door deze gedeelde passie kan hun relatie voortbestaan, zelfs wanneer er tragische gebeurtenissen plaatsvinden. Het stadsleven vervult hun vaak met gevoelens van spijt dat ze niet voor een ander leven hebben gekozen. Dan ontdekken ze een dorpje in het Noord-Italiaanse Val d’Aosta, waar het gezin vanaf dat moment iedere zomer zal doorbrengen. De elfjarige Pietro raakt er bevriend met de even oude Bruno, die voor de koeien zorgt. Hun zomers vullen zich met eindeloze wandelingen door de bergen en zoektochten door verlaten huizen en oude molens, en er bloeit een ogenschijnlijk onverwoestbare vriendschap op.

De acht bergen

Pietro is een stadsjongen uit Milaan. Zijn vader is scheikundige, en gefrustreerd door zijn werk in een fabriek. Zijn ouders delen een liefde voor de bergen, dat is waar ze elkaar ontmoetten, waar ze verliefd werden en waar ze trouwden in een kerkje aan de voet van de berg. Door deze gedeelde passie kan hun relatie voortbestaan, zelfs wanneer tragische gebeurtenissen plaatsvinden. Het stadsleven vervult hun vaak met gevoelens van spijt dat ze niet voor een ander leven hebben gekozen. Dan ontdekken ze een dorpje in het Noord-Italiaanse Valle d'Aosta waar het gezin vanaf dat moment iedere zomer zal doorbrengen. De elfjarige Pietro raakt er bevriend met de even oude Bruno, die voor de koeien zorgt. Hun zomers vullen zich met eindeloze wandelingen door de bergen en zoektochten door verlaten huizen en oude molens en er bloeit een ogenschijnlijk onverwoestbare vriendschap op.

De Weense sigarenboer

De zeventienjarige Franz verruilt de idyllische schoonheid van het Oostenrijkse merendistrict voor de drukte van Wenen. Zijn heimwee verdwijnt snel in de hectiek van de stad. Franz is in opleiding bij de oudere sigarenverkoper Otto Trsnyek; hij zal de inwoners van Wenen snel gaan voorzien van kranten en rookwaren. Een van zijn vaste klanten is professor Freud, die niet alleen regelmatig langskomt voor sigaren, maar ook kwistig is met adviezen voor het liefdesleven van de jonge Franz. Het is 1937. Het zal nog maar een paar maanden duren voor de annexatie van Oostenrijk door Duitsland zal plaatsvinden, waardoor de levens van de jonge tabaksverkoper, Otto en professor Freud onherroepelijk zullen veranderen.

De Weense sigarenboer

De zeventienjarige Franz verruilt de idyllische schoonheid van het Oostenrijkse merendistrict voor de drukte van Wenen. Zijn heimwee verdwijnt snel in de hectiek van de stad. Franz is in opleiding bij de oudere sigarenverkoper Otto Trsnyek; hij zal de inwoners van Wenen snel gaan voorzien van kranten en rookwaren. Een van zijn vaste klanten is professor Freud, die niet alleen regelmatig langskomt voor sigaren, maar ook kwistig is met adviezen voor het liefdesleven van de jonge Franz. Het is 1937. Het zal nog maar een paar maanden duren voor de annexatie van Oostenrijk door Duitsland zal plaatsvinden, waardoor de levens van de jonge tabaksverkoper, Otto en professor Freud onherroepelijk zullen veranderen.

De vakantietips van Martin:

Heerlijk, die zomer. De zon, een drankje en dan urenlang wegzinken in de mooiste, grappigste en vooral leukste boeken. Zo stel ik het mezelf voor tenminste, want echt lukken wil dat nooit. Hoe hard ik ook probeer iets leuks te kiezen, ik eindig altijd weer met lugubere verhalen, zich afspelend in de meest gure oorden. Zo las ik de novelle Jachtgeweer van Yasushi Inoue (lezen! Als je tegen een beetje moord en overspel kunt tenminste) en het spannende Nacht in Lissabon van Erich Maria Remarque (een verhaal over hoop en liefde, maar toch zeker ook over oorlog en vluchten door bezet Europa). Allebei prachtige romans, maar gezellig? Nee, niet echt. Verwacht van mijn zomertips dus geen feelgood-literatuur, maar wel boeken waar je – met dat drankje in de zon – dagenlang over na kunt denken.

Roza – Olivier Willemsen
De jonge Roza Onilova groeit op in het Rusland van Stalin, in het dorpje Serov om precies te zijn. Daar, aan de voet van de Oeral, droomt ze van een leven als kunstschaatser. Maar als er een groep reizigers op haar school komt vertellen over het onderzoek dat zij uitvoeren in de bergen, raakt Roza betrokken bij het mysterie van de Djatlovpas. Ze draagt een geheim met zich mee dat haar leven op zijn kop zet.
Olivier Willemsen lijkt met Roza in eerste instantie een reconstructie te geven van het waargebeurde Djatlov-incident, maar voor je het weet heeft hij je een wereld vol tegenstrijdigheden en vervaagde herinneringen ingetrokken.

Voor het vergeten – Peter Verhelst
Peter Verhelst is regisseur, dichter en bovenal zoon. Als zijn moeder plots overlijdt, besluit hij de pijn van het gemis op papier te zetten. Soms is hij woest, soms melancholisch. Verhelst zoekt zijn heil in kunst, in de mythologie en de poëzie, en schrijft erover in Voor het vergeten. Verwacht geen roman met een spannende plot, maar eerder een gefragmenteerde gedachtestroom, op prachtige wijze geformuleerd. ‘Niet die hulpeloze lichamen die elkaar ondersteunen, niet dat verdriet dat zich met horten en stoten een weg zoekt, niet de mooie bloes en de juwelen en de bloemen, zelfs niet dat witte gezicht, maar de blik van mijn vader, die wil ik me herinneren,’ schrijft hij. Om stil van te worden.

De val van oranje – Pieter Zwart
Nou, goed dan, toch iets lichtvoetigs: voetbal! Het WK is in volle gang en ik kan de verleiding niet weerstaan, waardoor ik, zonder dat ik precies weet waarom, naar wedstrijden als Uruguay – Saudi-Arabië zit te kijken. Lichtvoetig is dat bepaald niet, het spel is om verdrietig van te worden. En, tsja, dan heb je na negentig tergende minuten twee vragen: waarom doet Nederland eigenlijk niet mee? Zijn wij dan nog slechter? Pieter Zwart, zelf naar het schijnt beschikkend over een zeer beperkt voetbaltalent, gaat op onderzoek uit. Aan de hand van statistiek en overtuigende analyses laat hij zien wat er beter moet in het Nederlandse voetbal, zodat we er over vier jaar weer bij zijn. Zwarts analyses zijn een genot, zeker als je het geleuter van Rafael van der Vaart en Ronald de Boer gewend bent. De val van oranje, ik doe er de televisie graag voor uit.

Roza

Olivier Willemsen debuteerde in 2014 met de onheilspellende roman Morgen komt Liesbeth. In zijn tweede boek geeft hij wederom blijk van zijn fascinatie voor duistere geschiedenis. Roza is gebaseerd op het waargebeurde, nooit opgeloste incident op de Djatlovpas in het Oeralgebergte. In 1959 werden daar de negen lichamen van een groep jonge studenten aangetroffen. Ruim een halve eeuw later blikt Roza Andreja Onilova terug op haar ontmoeting met de studenten, enkele dagen voor hun dood, en op haar merkwaardige vlucht uit de voormalige Sovjet-Unie. Is haar fantasie op hol geslagen of weet Roza daadwerkelijk wat er die winternacht in 1959 op de Djatlovpas is gebeurd? Olivier Willemsen groeide op in het dorpje Haps aan de grens met Duitsland. Hij studeerde geschiedenis en was onder andere hoofd communicatie van debatcentrum De Balie. Het Nederlands Letterenfonds kende hem in 2015 een van de acht debutantenbeurzen toe. www.olivierwillemsen.nl

Voor het vergeten

Onverwachts overleed de moeder van Peter Verhelst. Maanden later begon hij te schrijven aan Voor het vergeten. Dit is evenwel geen moederboek, en ook geen boek over de dood, maar een hartstochtelijke ode aan ons hakkelende, tastende verzet tegen betekenisloosheid en verdriet. Verhelst probeert met handen en voeten iets vitaals te scheppen. Iets wat we ons blijvend kunnen herinneren. Om eindelijk te kunnen vergeten. Wat kun je anders doen dan kijken, opnieuw kijken, beter kijken, betasten met je ogen, ruiken en luisteren en proeven met je ogen, elk detail, elke kleurschakering, elke welving, elke cel, ín elke cel, in de hoop nooit te vergeten, in de hoop niet verloren te laten gaan, voor altijd bij je te kunnen houden – had ik maar beter gekeken, elk detail, elk geliefd detail, elke…

De val van Oranje

Zet de tv maar uit en lees waarom Oranje deze zomer weer afwezig is op een groot eindtoernooi. Want dat is geen toeval, beweert Pieter Zwart. In zijn veelgelezen analyses ontleedt hij hoe Oranje zo heeft kunnen falen. En belangrijker: hoe we weer kunnen herrijzen. Lees waarom we het ex-voetballerskartel moeten breken, onze man moeten laten lopen en de flanken cadeau moeten geven. En wist je dat wij Nederlanders eigenlijk helemaal niet kunnen aanvallen? Young kid Pieter Zwart (1992) is kritisch, maar schetst ook een alternatieve, hoopvolle toekomst voor Oranje. Zelf voetbalde hij maar een jaar bij de D-tjes, maar inmiddels is hij met zijn laptop uitgegroeid tot Nederlands belangrijkste voetbalnerd.

De val van Oranje

Zet de tv maar uit en lees waarom Oranje deze zomer weer afwezig is op een groot eindtoernooi. Want dat is geen toeval, beweert Pieter Zwart. In zijn veelgelezen analyses ontleedt hij hoe Oranje zo heeft kunnen falen. En belangrijker: hoe we weer kunnen herrijzen. Lees waarom we het ex-voetballerskartel moeten breken, onze man moeten laten lopen en de flanken cadeau moeten geven. En wist je dat wij Nederlanders eigenlijk helemaal niet kunnen aanvallen? Young kid Pieter Zwart (1992) is kritisch, maar schetst ook een alternatieve, hoopvolle toekomst voor Oranje. Zelf voetbalde hij maar een jaar bij de D-tjes, maar inmiddels is hij met zijn laptop uitgegroeid tot Nederlands belangrijkste voetbalnerd.